Флора-фауна
Интервју со сенсеи Черта

Довезенски: Сенсеи, Вие сте еден од ретките нејапонци кои имале прилика да вежбаат со последниот соке на Даито рју, Токимуне Такеда. Како успеавте да влезете во неговото доџо?
Черта: Летото во 1991 година, еден мој пријател кој беше важна личност во бизнис светот во Јапонија, напиша писмо до Даитокан во Абашири и успеа да ги убеди да ја разгледат мојата биографија со над 30 години стаж во јапонските боречки вештини. Веројатно неговата општествена положба била доволно голема за да ме примат да учествувам на еден од курсевите за инструктори и да бидам гостин во доџото.
Довезенски: Како се одвиваа тренинзите во тоа време? Дали начинот на подучување е сменет денес или се уште се држите до правилата на Даитокан?
Черта: Тренинзите беа тешки и напорни. Особено беше тешко да се вежба на татами-те во Даитокан! Знаете дека автентичните јапонски татами се прават од пресирана оризова слама. Зимно време влагата во татамите ги стврднува со што ги прави тврди како камен. Преку лето од многуте падови се крева прашина која се создава од самата оризова слама.
Инаку, тренинзите за „јавност” беа отворени само навечер, додека на пладне, во работното време, вежбаа само јуданшите.
Јас почнував рано наутро, ме подучуваше еден од постарите ученици кој беше многу среќен што имаше прилика да подучува странец, а потоа тренингот продолжуваше со шиханот Шигемитсу Като. На пладне, тренинзите ги водеше шиханот Гунпачи Арисава, кој работеше во познатиот локален „Музеј на затворите во Абашири”.
Кога немаше учители во доџо-то, вежбав со господинот Кобајаши, кој живееше во самото доџо и ја извршуваше функцијата на секретар. Потоа повторно доаѓаа шиханите Като или Арисава и нè подучуваа двајцата. Понекогаш, најчесто за викенд, се качував на воз и одев во градот Китами, каде се наоѓаше доџото на шиханот Матсуо Сано. Инаку, тој ги „држеше” петочните тренинзи во Даитокан. Од него ги научив техниките наречени Аики но Џутсу, тие му беа омилени, како и Касадори (техники со традиционален јапонски чадор) кои секогаш ги покажуваше за време на тренинзите. Од шиханот Арисава научив многу техники од Џу Џутсу и Оно ха Итто рју Кенџутсу. Инаку, тој беше еден од омилените ученици и уке на соке Такеда.
Што се однесува до начинот на подучување, во многу детаљи се уште се држам до начинот на Даитокан. Важно е постојано да се одржува „духот на почетник” и постојано да се повторува она што е веќе научено. Секако, општата визија за вештината нема никогаш да ја сменам. Таа е иста како од времето кога вежбав во Даитокан.
Даито рју е комплетна и фасцинантна боречка вештина, длабоко поврзана со историјата на самата Јапонија преку клановите Аизу, Такеда и Минамото. Оваа боречка вештина останала непроменета со векови.
Даито-рју има огромен спектар на техники, но има и многу методи и начини на вежбање како што се Ојо Ваза, Хенка Ваза, Рензоку Ваза, Каеши Ваза и Киме Ваза. Сите тие се важни колку и самите техники. Друга особеност на оваа боречка вештина е што во курикулумот се додадени основните принципи на традиционалното јапонско Будо: Киаи, Ензан но Метсуке, Мааи, Камае, Заншин, Хара и Семе. Денес, само мал број боречки вештини ги предаваат или обрнуваат внимание на овие древни методи. За мене, тие се важни колку и физичкиот тренинг на разните техники.
Довезенски: По смртта на сенсеи Токимуне, продолживте да вежбате со шиханот Шигемитсу Като. Зошто го избравте баш него за учител?
Черта: Едноставно сенсеи Като ме избра мене. Еве ќе објаснам. По смртта на сенсеи Токимуне, јас продолжив да одам во Даитокан каде редовно учев од сенсеи Като и од сенсеи Арисава. На почетокот и двајцата ме подучуваа на различни делови од каталогот на Даито рју, а потоа, сенсеи Като почна повеќе да работи со мене. Можеби затоа што му бев драг или, пак, затоа што ја гледаше мојата голема желба да ја учам вештината. Така, на крајот сепак тој ме избра мене за негов личен ученик.
Довезенски: До пред десетина години, од страна на Даитокан бевте задолжени за развојот и ширењето на Даито рју низ „западните земји”. Во 2006 година ја формиравте организацијата European Daito Kai. Како дојде до формирање на оваа организација?
Черта: Еден ден, додека бевме во домот на сенсеи Като, тој ми рече: „Антонино, јас сум стар, а ситуацијата во Даитокан не е баш најдобра. Секретарот не ме почитува и се обидува да ја преземе и дидактичката улога. За сите овие години те научив многу повеќе од што сум ги научил моите јапонски ученици. Сега, кога веќе си шихан, отвори си твоја асоцијација, тука веќе немаш што да научиш”. Потоа ми ги даде неговите белешки и копии од деншо-то (Хиден Оги, Гошин’јо Те и други) со напомена дека завршил со неговото подучување. Вечеравме заедно и веќе следниот ден заминав за Италија. Веднаш чим пристигнав, ја формирав мојата Асоцијација.
Довезенски: Ако не се лажам, Вие сте единствениот нејапонец кој е носител на титулата шихан (мајстор-учител) за Даито рју Аикиџуџутсу. Стекнувам впечаток дека воопшто не сакате да ја комерцијализирате вештината. Дали сметате дека со брзото ширење на Вашата организација може да се намали квалитетот?
Черта: Јас сум традиционален сенсеи. Мислам дека боречките вештини треба да се учат директно од учител. Тој треба да биде пред се чесен, да има желба да го пренесе своето знаење, треба да се грижи за напредокот на неговите ученици, а не за неговата слава. Сите овие работи се спротивни на логиката на комерцијализација на “еден производ”! Јас се обидувам да предавам, барајќи квалитет кај моите ученици.
Довезенски: Ве познавам веќе четири години и многу често контактирам со Вас. Досега никогаш не сум слушнал да искажете лош збор за некој инструктор од некоја друга Даито рју организација, туку напротив, често упатувате и пофалби за добрата техника на некои учители. Дали тоа е Вашиот одговор на политиката која се подлабоко навлегува во светот на боречките вештини?
Черта: Моето мото е: „Живеј и остави ги другите да живеат”. Има простор за сите. Секој се обидува да го направи најдоброто за себе, како во боречките вештини, така и во животот. Точно е дека некои се обидуваат да го најдат пократкиот пат за да стасаат први до целта. Други, пак, се обидуваат да ги злоупотребат останатите со цел да бидат „единствените” кои ја поседуваат апсолутната вистина. На крајот, времето, а пред се, квалитетот на учениците, ќе покаже кој се обидува чесно и искрено да подучува. Како што реков, добриот сенсеи се труди учениците да го надминат, како технички, така и морално. Единствено така школото (рју) ќе напредува.
Довезенски: Сум имал можност да вежбам со многу учители за класични јапонски боречки вештини, но најмногу што ме импресионира кај Вас, е што секогаш ми давате подршка кога ќе Ви соопштам дека ќе почнам да изучувам и да вежбам некоја друга рју-ха (традиционална боречка школа). Се сеќавам кога ми дадовте дозвола да отворам доџо во мојата земја, ми предложивте тоа да се вика Корју Доџо, бидејќи е „место каде што се вежбаат повеќе традиционални јапонски вештини”. Дали сметате дека вежбањето и запознавањето со други системи го зголемува капацитетот на Будока-та?
Черта: Можеби затоа што и јас сум вежбал разни боречки вештини (но исклучиво јапонски). Тоа ме научи да имам „борбена визија од 360 степени”. Јас секогаш во центарот на вниманието сум имал само една вештина, но сум се обидувал, вежбајќи други боречки вештини, да го комплетирам мојот тренинг со аспектите кои недостасувале. Мислам дека еден добар Будока не треба да има предрасуди и да се фокусира само на една рју-ха. Ти знаеш дека „феноменот” на борбата е многу широк и разнолик. Имаме вооружени или невооружени судири. Сето акумулирано знаење ќе помогне во ширењето на хоризонтите и искуствата. Целосноста на овие искуства ќе те направат целосен Будока.
Довезенски: За крај, би Ве запрашал за Вашите очекување околу иднината на Даито рју Аикиџуџутсу. Во кој правец мислите дека ќе се движи оваа прекраснаи благородна самурајска школа?
Черта: За жал, нашата прекрасна боречка вештина е расцепкана на илјада парчиња. Секое парче е одделено едно од друго. Сите инструктори се затворени сами во себе во потрага по своите цели. Мислам дека овој тренд ќе продолжи и во блиска иднина. Сето тоа се должи на фактот што немаме нов Соке на школата. Внукот на Токимуне Такеда, Ошима Такеда Хитоши, е вистинскиот наследник, но тој не е заинтересиран за Даито рју, што е вистинска штета.
Довезенски: Сенсеи Черта, Ви благодарам за укажаната чест да го направиме ова интервју. Ви посакувам многу здравје и долг живот.
Черта: Ви благодарам и на Вас.
Игор Довезенски , Буџинкан Кобудо – шидоши, Даито рју Аикибудо – шидоин http://www.koryu.mk
intervju so sensei cherta dovezenski: sensei, vie ste eden od retkite nejaponci koi imale prilika da vezhbaat so posledniot soke na daito rju, tokimune takeda. kako uspeavte da vlezete vo negovoto dodjo? cherta: letoto vo 1991 godina, eden moj prijatel koj beshe vazhna lichnost vo biznis svetot vo japonija, napisha pismo do daitokan vo abashiri i uspea da gi ubedi da ja razgledat mojata biografija so nad 30 godini stazh vo japonskite borechki veshtini. verojatno negovata opshtestvena polozhba bila dovolno golema za da me primat da uchestvuvam na eden od kursevite za instruktori i da bidam gostin vo dodjoto. dovezenski: kako se odvivaa treninzite vo toa vreme? dali nachinot na poduchuvanje e smenet denes ili se ushte se drzhite do pravilata na daitokan? cherta: treninzite bea teshki i naporni. osobeno beshe teshko da se vezhba na tatami-te vo daitokan! znaete deka avtentichnite japonski tatami se pravat od presirana orizova slama. zimno vreme vlagata vo tatamite gi stvrdnuva so shto gi pravi tvrdi kako kamen. preku leto od mnogute padovi se kreva prashina koja se sozdava od samata orizova slama. inaku, treninzite za „javnost bea otvoreni samo navecher, dodeka na pladne, vo rabotnoto vreme, vezhbaa samo judanshite. jas pochnuvav rano nautro, me poduchuvashe eden od postarite uchenici koj beshe mnogu srekjen shto imashe prilika da poduchuva stranec, a potoa treningot prodolzhuvashe so shihanot shigemitsu kato. na pladne, treninzite gi vodeshe shihanot gunpachi arisava, koj raboteshe vo poznatiot lokalen „muzej na zatvorite vo abashiri . koga nemashe uchiteli vo dodjo-to, vezhbav so gospodinot kobajashi, koj zhiveeshe vo samoto dodjo i ja izvrshuvashe funkcijata na sekretar. potoa povtorno doagjaa shihanite kato ili arisava i nè poduchuvaa dvajcata. ponekogash, najchesto za vikend, se kachuvav na voz i odev vo gradot kitami, kade se naogjashe dodjoto na shihanot matsuo sano. inaku, toj gi „drzheshe petochnite treninzi vo daitokan. od nego gi nauchiv tehnikite narecheni aiki no djutsu, tie mu bea omileni, kako i kasadori (tehniki so tradicionalen japonski chador) koi sekogash gi pokazhuvashe za vreme na treninzite. od shihanot arisava nauchiv mnogu tehniki od dju djutsu i ono ha itto rju kendjutsu. inaku, toj beshe eden od omilenite uchenici i uke na soke takeda. shto se odnesuva do nachinot na poduchuvanje, vo mnogu detalji se ushte se drzham do nachinot na daitokan. vazhno e postojano da se odrzhuva „duhot na pochetnik i postojano da se povtoruva ona shto e vekje naucheno. sekako, opshtata vizija za veshtinata nema nikogash da ja smenam. taa e ista kako od vremeto koga vezhbav vo daitokan. daito rju e kompletna i fascinantna borechka veshtina, dlaboko povrzana so istorijata na samata japonija preku klanovite aizu, takeda i minamoto. ovaa borechka veshtina ostanala nepromeneta so vekovi. daito-rju ima ogromen spektar na tehniki, no ima i mnogu metodi i nachini na vezhbanje kako shto se ojo vaza, henka vaza, renzoku vaza, kaeshi vaza i kime vaza. site tie se vazhni kolku i samite tehniki. druga osobenost na ovaa borechka veshtina e shto vo kurikulumot se dodadeni osnovnite principi na tradicionalnoto japonsko budo: kiai, enzan no metsuke, maai, kamae, zanshin, hara i seme. denes, samo mal broj borechki veshtini gi predavaat ili obrnuvaat vnimanie na ovie drevni metodi. za mene, tie se vazhni kolku i fizichkiot trening na raznite tehniki. dovezenski: po smrtta na sensei tokimune, prodolzhivte da vezhbate so shihanot shigemitsu kato. zoshto go izbravte bash nego za uchitel? cherta: ednostavno sensei kato me izbra mene. eve kje objasnam. po smrtta na sensei tokimune, jas prodolzhiv da odam vo daitokan kade redovno uchev od sensei kato i od sensei arisava. na pochetokot i dvajcata me poduchuvaa na razlichni delovi od katalogot na daito rju, a potoa, sensei kato pochna povekje da raboti so mene. mozhebi zatoa shto mu bev drag ili, pak, zatoa shto ja gledashe mojata golema zhelba da ja ucham veshtinata. taka, na krajot sepak toj me izbra mene za negov lichen uchenik. dovezenski: do pred desetina godini, od strana na daitokan bevte zadolzheni za razvojot i shirenjeto na daito rju niz „zapadnite zemji . vo 2006 godina ja formiravte organizacijata european daito kai. kako dojde do formiranje na ovaa organizacija? cherta: eden den, dodeka bevme vo domot na sensei kato, toj mi reche: „antonino, jas sum star, a situacijata vo daitokan ne e bash najdobra. sekretarot ne me pochituva i se obiduva da ja prezeme i didaktichkata uloga. za site ovie godini te nauchiv mnogu povekje od shto sum gi nauchil moite japonski uchenici. sega, koga vekje si shihan, otvori si tvoja asocijacija, tuka vekje nemash shto da nauchish . potoa mi gi dade negovite beleshki i kopii od densho-to (hiden ogi, goshin jo te i drugi) so napomena deka zavrshil so negovoto poduchuvanje. vecheravme zaedno i vekje sledniot den zaminav za italija. vednash chim pristignav, ja formirav mojata asocijacija. dovezenski: ako ne se lazham, vie ste edinstveniot nejaponec koj e nositel na titulata shihan (majstor-uchitel) za daito rju aikidjudjutsu. steknuvam vpechatok deka voopshto ne sakate da ja komercijalizirate veshtinata. dali smetate deka so brzoto shirenje na vashata organizacija mozhe da se namali kvalitetot? cherta: jas sum tradicionalen sensei. mislam deka borechkite veshtini treba da se uchat direktno od uchitel. toj treba da bide pred se chesen, da ima zhelba da go prenese svoeto znaenje, treba da se grizhi za napredokot na negovite uchenici, a ne za negovata slava. site ovie raboti se sprotivni na logikata na komercijalizacija na eden proizvod ! jas se obiduvam da predavam, barajkji kvalitet kaj moite uchenici. dovezenski: ve poznavam vekje chetiri godini i mnogu chesto kontaktiram so vas. dosega nikogash ne sum slushnal da iskazhete losh zbor za nekoj instruktor od nekoja druga daito rju organizacija, tuku naprotiv, chesto upatuvate i pofalbi za dobrata tehnika na nekoi uchiteli. dali toa e vashiot odgovor na politikata koja se podlaboko navleguva vo svetot na borechkite veshtini? cherta: moeto moto e: „zhivej i ostavi gi drugite da zhiveat . ima prostor za site. sekoj se obiduva da go napravi najdobroto za sebe, kako vo borechkite veshtini, taka i vo zhivotot. tochno e deka nekoi se obiduvaat da go najdat pokratkiot pat za da stasaat prvi do celta. drugi, pak, se obiduvaat da gi zloupotrebat ostanatite so cel da bidat „edinstvenite koi ja poseduvaat apsolutnata vistina. na krajot, vremeto, a pred se, kvalitetot na uchenicite, kje pokazhe koj se obiduva chesno i iskreno da poduchuva. kako shto rekov, dobriot sensei se trudi uchenicite da go nadminat, kako tehnichki, taka i moralno. edinstveno taka shkoloto (rju) kje napreduva. dovezenski: sum imal mozhnost da vezhbam so mnogu uchiteli za klasichni japonski borechki veshtini, no najmnogu shto me impresionira kaj vas, e shto sekogash mi davate podrshka koga kje vi soopshtam deka kje pochnam da izuchuvam i da vezhbam nekoja druga rju-ha (tradicionalna borechka shkola). se sekjavam koga mi dadovte dozvola da otvoram dodjo vo mojata zemja, mi predlozhivte toa da se vika korju dodjo, bidejkji e „mesto kade shto se vezhbaat povekje tradicionalni japonski veshtini . dali smetate deka vezhbanjeto i zapoznavanjeto so drugi sistemi go zgolemuva kapacitetot na budoka-ta? cherta: mozhebi zatoa shto i jas sum vezhbal razni borechki veshtini (no iskluchivo japonski). toa me nauchi da imam „borbena vizija od 360 stepeni . jas sekogash vo centarot na vnimanieto sum imal samo edna veshtina, no sum se obiduval, vezhbajkji drugi borechki veshtini, da go kompletiram mojot trening so aspektite koi nedostasuvale. mislam deka eden dobar budoka ne treba da ima predrasudi i da se fokusira samo na edna rju-ha. ti znaesh deka „fenomenot na borbata e mnogu shirok i raznolik. imame vooruzheni ili nevooruzheni sudiri. seto akumulirano znaenje kje pomogne vo shirenjeto na horizontite i iskustvata. celosnosta na ovie iskustva kje te napravat celosen budoka. dovezenski: za kraj, bi ve zaprashal za vashite ochekuvanje okolu idninata na daito rju aikidjudjutsu. vo koj pravec mislite deka kje se dvizhi ovaa prekrasnai blagorodna samurajska shkola? cherta: za zhal, nashata prekrasna borechka veshtina e rascepkana na iljada parchinja. sekoe parche e oddeleno edno od drugo. site instruktori se zatvoreni sami vo sebe vo potraga po svoite celi. mislam deka ovoj trend kje prodolzhi i vo bliska idnina. seto toa se dolzhi na faktot shto nemame nov soke na shkolata. vnukot na tokimune takeda, oshima takeda hitoshi, e vistinskiot naslednik, no toj ne e zainteresiran za daito rju, shto e vistinska shteta. dovezenski: sensei cherta, vi blagodaram za ukazhanata chest da go napravime ova intervju. vi posakuvam mnogu zdravje i dolg zhivot. cherta: vi blagodaram i na vas. igor dovezenski , budjinkan kobudo shidoshi, daito rju aikibudo shidoin http://www.koryu.mk
Објава← Назад кон архивата