
Познавам многу луѓе кое не можат на излезат од „бубањот” на денешното фитнес лудило кое нуди и ветува безброј начини и совети за тоа како треба да изгледа вашата исхрана, начин на вежбање, кои дотатоци во исхрана да ги користите и сл.
Ова се неколку совети кои сакам да ги споделам, а кои се однесуваат на исхрана, вежбање и додатоци во исхрана.
1. Ќе почнам од најважното, а тоа е исхраната.
Во денешно време навистина е тешко да се определите за одредена диета или начин на исхрана покрај големиот број на информации со кои секојдневено нè бомбардираат за тоа која е „идеалната” комбинација која би ви обезбедила адекватна енергија во текот на денот притоа овозможувајки подобрување или зачувувањена вашето здравје.
Јас лично сум пропонент на исхраната со ограничено ниво на јаглехидрати. Тоа значи рестрикција на јаглехидрати (особено прости шеќери) во комбинација со зголемен внес на масти и соодветна количина на протеини. Зошто токму оваа комбинација?
Прво – Oвозможува да имам помалку оброци во текот на денот (во зависност од физичката активност). Од тука можеби се прашувате што станува со јадење 5-6 мини оброи во текот на денот? Мојот одговор пред 5-6 години би бил: Задолжително. Сега, мојот одговор е досадно и непотребно и неизводливо доколку имате редовна работа и не сте професионален спортист кој има значително поголема калориска потреба и има кој да се грижи за припремање на храната.
Тука следи прашањето: А што е со ужината, при што најчесто се конзумира овошје (без обрнување внимание на количината) или некој јогурт, се разбира со ниска масленост?
Да бидам искрен освен витамините (веќе е прашање и колку воопшто има и значителна концентрацијата на пестициди) и растителните влакна, честиот внес на овошје може да предизвика осцилации на нивото на шеќер во крвта што може да резултира со појава на физички и психички замор. Верувајте, има и друг начин за внес на потребните витамини, минерали и растителни влакна покрај овошјето.

Второ – тука е можноста да се обезбеди стабилно ниво на шеќер (глукоза) во крвта, кое овозможува фокус во текот на целиот ден.
Неконтролираниот внес на шеќери може да предизвика намалување на сензитивноста на инсулитон и појава на дијабетес (тип 2), зголемување на масното ткиво, појава на инфламаторни процеси при ферментација а шеќерот и уште многу други здравствени проблеми.
Трето – Здрав дигестивен тракт, без појава на подуеност, проблеми со варење и постојано малтретирање на стомакот да преработува храна.
Верувале или не, дигестивниот тракт е одговорен за појава на голем број здравствени проблеми. Намаленот внес на јаглехидрати може да има голем ефект врз метаболизмот на мастите односно зголемување на пронцентот на масти кои се користат како извор на енергија потребна за нормална работа на нашето тело. Промените не мора да бидат драстични. Почнете со елиминирање на внесот на сите рафинирани шеќери, благи работи, брза храна, храна која најчесто тежнее да биде богата со вештачки засладувачи, презервативи, концентрати кои можат да направат голема штета кога е во прашање вашето здравје. Намалете го внесот на житни производи, леб, разни тестенини затоа што и тие можат да влијаат врз нивото на глукоза во крвта и појава на осцијации.
Сепак на вас останува малку да експрериментирате кога станува збор на јаглехидрати.
Правиот момент игра клучна улога. Времето кога внесот на јаглехидрати нема да предизвика осцилации на нивото на шеќер е доколку тие се конзумираат пред, за време или непосредно после физичка активност (период кога сензитивноста на инсулинот е најголема и период кога му се најпотребни на телото). Меѓутоа голема улога игра и интензитетот на физичката активност за кој ќе збориме малку подоцна.
Дневната потреба за јаглехидрати потрудете се да ја задоволите главно преку зеленчук, благ и обичен компир (обичниот оладете го во фрижидер пред да го конзумирате со што ќе внесете поголема количина на резистентен скроб) , мешунки, зелена банана, боровинки (замрзнати е поекономично), ориз (оладениот има поголема количина на резистентен скроб).

Здравите масти од животинско (месо, јајца, риба, путер) и растително потекло (разни семки, јаткасти плодови, кокосолво масло, маслиново масло), играат голема улога во вашата исхрана. Како што веќе напоменав во предхотен пост, „Не се мастите виновни за вашата „мишелинка, туку шеќерите”. Мастите играат голема улога во правилен хормоски баланс, соодветен внес на липосолубилни витамини, правилна работа на мозокот и централниот нервен систем, овозможуваат да се чуствувате заситени и да искочите од добро познатата и широко прифатената идеја за 5-6 помали оброци на ден. Со ова ќе имате повеќе време да уживате во животото наместо да мислите што ќе јадете секои 2-3 часа борејки се со ментален и физички замор секој ден кога ќе дојде 13 часот на пладне. Познато ?
Кога станува збор за внес на протеини, потрудете се истиот да биде околу 1-1,5 гр/кг. телесна маса. Тоа значи, за човек од 70 – 75 килограми потребен е внес од 110-120 гр/кг. телесна маса. Внимавајте, ова се совети за просечна индивидуа чија главна цел не е постигнување на спортски резултати туку подобрување и одржување на здравствениот статус.
Не постои идеална диета која би била соодветна за секој човек и сите различно реагираме на одредена диета па така морате да бидете претпазливи при практикување на диета со намален внес на јаглехидрати и да обврнете внимание на неколку работи:

– Внимавајте на хидратација – намалениот внес на јаглехитрати во комбинација со високо интензивна физичка активности ќе предизвика и губење на течности со оглед на тоа дека преку согорување на гликогенот ќе дојде зголемено губење на вода. Зошто е тоа така? За секој грам гликоген се врзуваат 3 грама вода. Освен тоа водата ќе ви овозможи да ја подобрите бета-оксидацијата, процес при кој мастите се користат како извор на енергија. Исто така водата ќе ви помогне да се борите со чуството на глад;
– Со намалување на овошјето го намалувате и внесот на растителни влака, витамини, антиоксиданси. Затоа потрудете тоа да го компезирате со зголемен внес на зеленчук преку кој ќе обезбедите соодветен внес на сите горенаведени хранливи состојки;
– Потрудете се да имате соодветен внес на натриум. Со намалување на јаглехидратите вашето тело го исфрла натриумот што може да резултира со низок крвен притисок. Значи зголемето го нивото на сол. Два до три пати во недела практикувајте внес на супа од коска која ќе овозможи внес на голем број на соли;

– Внимавајте да не го намалите нивото на јаглехидрати до екстремни граници затоа што тоа може да доведе но несакани ефекти доколку не се спроведе на правилен начин. Верувајте ми, не е се црно на бело. Треба да знаете дека соодветна количина на јаглехидрати е потребна за правилна работа на тироидната жлезда;
– Низок внес на јаглехидрати во комбинација со високо интензивни тренинзи може да ги зголеми шансите за појава на грчеви во мускулите во текот на ноќта. Затоа покрај темно зелен зеленчук и јаткасти плодови како додаток во исхраната може користите магнезиум (магнезиум цитрат);
– БЦАА или Есенцијални Амино Киселини за посериозните рекреативци кои редовно практикуваат тренинг за сила и високо интервални тренинзи. Ова ќе ве заштити од катаболизам, односно губење на мускулна маса при тренинзи со висок интензитет во состојба на ниско ниво на гликоген.

2. Практикување на физичка активност
Каква физичка активност, со кое времетраење и интензитет ќе биде истата во голема мера зависи од вашата цел и се разбира од моментална физичка подготвеност. Доколку сакате да ја намалите вашата тежина и припаѓате од оние со 30% и повеќе масно ткиво (видлива „мишелинка” која можете да ја фатите со раце) тогаш потрудете се да практикувате физичка активност со низок интензитет со време траење од 40-60 мин. наутро на празен стомак во состојба на пост, 3 пати во текот на неделата. Ова ќе ви овозможи да ги активирате депоата на масти без притоа да предизвикате намалување на мускулната маса.
Високиот интервален тренинг и тренингот на сила исто би требало да биде составен дел од вашиот тренажен режим. При вакви видови на тренинзи доаѓа до празнење на гликогенските депоа (глукоза сладирана во црниот дроб и мускулите) при што ќе се овозможи телото поефикасно да ги користи мастите и истовремено би се направило место за складирање на нови јаглехидрати кои би ги внеле преку храната. Покрај тоа, силовиот тренинг (особено тренингот со надворешен отпор) ќе ви овозможи зголемување на мускулната маса што би резултирало со забрзување на метаболизмот, а со тоа зголемена калориска потрошувачка. Звучи како Јакобс, две или три во едно. Покрај естетскиот момент, она што е многу поважно е дека тренингот за сила ќе резултира со зголемување и задржување на густината а коските и намалување на шансите за појава на остеопороза после 40-50 тите.
Доколку работното време го поминувате зад биро потрудете се секој саат да станувате и малку да се раздвижите, истегнете (особено флексорите на колкот), раце и раменски појас и доколку сте во можност направете по некое чучнување или склек. Јас сум од оние среќници чие работно место е во сала. Како наставник по физичко воспитување поголемиот дел од времето го поминувам на нозе, движејќи се, практикувајќи широк спектар на физички активности. Поради ова не чуствувам вина доколку немам желба за вежбање кога ќе дојдам дома после работа.
Овде ќе престанам пред да се откажете од читање. Мислам дека ова е сосема доволно за да можете да пробате нешто ново, нешто што би овозможило да се чуствувате подобро и посреќно и притоа да ви помогне во успешно менаџирање на вашата тежина или помогне во подобрување и одржување на вашето здравје.
Да напоменам дека овие совети не треба да ги користите за третирање било каков здравствен проблем без претходна консултација со доктор или стручно лице.
nekolku porazlichni soveti za postignuvanje na optimalno zdravje poznavam mnogu lugje koe ne mozhat na izlezat od „bubanjot” na deneshnoto fitnes ludilo koe nudi i vetuva bezbroj nachini i soveti za toa kako treba da izgleda vashata ishrana, nachin na vezhbanje, koi dotatoci vo ishrana da gi koristite i sl. ova se nekolku soveti koi sakam da gi spodelam, a koi se odnesuvaat na ishrana, vezhbanje i dodatoci vo ishrana. 1. kje pochnam od najvazhnoto, a toa e ishranata. vo deneshno vreme navistina e teshko da se opredelite za odredena dieta ili nachin na ishrana pokraj golemiot broj na informacii so koi sekojdneveno nè bombardiraat za toa koja e „idealnata” kombinacija koja bi vi obezbedila adekvatna energija vo tekot na denot pritoa ovozmozhuvajki podobruvanje ili zachuvuvanjena vasheto zdravje. jas lichno sum proponent na ishranata so ogranicheno nivo na jaglehidrati. toa znachi restrikcija na jaglehidrati (osobeno prosti shekjeri) vo kombinacija so zgolemen vnes na masti i soodvetna kolichina na proteini. zoshto tokmu ovaa kombinacija? prvo – ovozmozhuva da imam pomalku obroci vo tekot na denot (vo zavisnost od fizichkata aktivnost). od tuka mozhebi se prashuvate shto stanuva so jadenje 5-6 mini obroi vo tekot na denot? mojot odgovor pred 5-6 godini bi bil: zadolzhitelno. sega, mojot odgovor e dosadno i nepotrebno i neizvodlivo dokolku imate redovna rabota i ne ste profesionalen sportist koj ima znachitelno pogolema kaloriska potreba i ima koj da se grizhi za pripremanje na hranata. tuka sledi prashanjeto: a shto e so uzhinata, pri shto najchesto se konzumira ovoshje (bez obrnuvanje vnimanie na kolichinata) ili nekoj jogurt, se razbira so niska maslenost? da bidam iskren osven vitaminite (vekje e prashanje i kolku voopshto ima i znachitelna koncentracijata na pesticidi) i rastitelnite vlakna, chestiot vnes na ovoshje mozhe da predizvika oscilacii na nivoto na shekjer vo krvta shto mozhe da rezultira so pojava na fizichki i psihichki zamor. veruvajte, ima i drug nachin za vnes na potrebnite vitamini, minerali i rastitelni vlakna pokraj ovoshjeto. vtoro – tuka e mozhnosta da se obezbedi stabilno nivo na shekjer (glukoza) vo krvta, koe ovozmozhuva fokus vo tekot na celiot den. nekontroliraniot vnes na shekjeri mozhe da predizvika namaluvanje na senzitivnosta na insuliton i pojava na dijabetes (tip 2), zgolemuvanje na masnoto tkivo, pojava na inflamatorni procesi pri fermentacija a shekjerot i ushte mnogu drugi zdravstveni problemi. treto – zdrav digestiven trakt, bez pojava na poduenost, problemi so varenje i postojano maltretiranje na stomakot da prerabotuva hrana. veruvale ili ne, digestivniot trakt e odgovoren za pojava na golem broj zdravstveni problemi. namalenot vnes na jaglehidrati mozhe da ima golem efekt vrz metabolizmot na mastite odnosno zgolemuvanje na proncentot na masti koi se koristat kako izvor na energija potrebna za normalna rabota na nasheto telo. promenite ne mora da bidat drastichni. pochnete so eliminiranje na vnesot na site rafinirani shekjeri, blagi raboti, brza hrana, hrana koja najchesto tezhnee da bide bogata so veshtachki zasladuvachi, prezervativi, koncentrati koi mozhat da napravat golema shteta koga e vo prashanje vasheto zdravje. namalete go vnesot na zhitni proizvodi, leb, razni testenini zatoa shto i tie mozhat da vlijaat vrz nivoto na glukoza vo krvta i pojava na oscijacii. sepak na vas ostanuva malku da eksprerimentirate koga stanuva zbor na jaglehidrati. praviot moment igra kluchna uloga. vremeto koga vnesot na jaglehidrati nema da predizvika oscilacii na nivoto na shekjer e dokolku tie se konzumiraat pred, za vreme ili neposredno posle fizichka aktivnost (period koga senzitivnosta na insulinot e najgolema i period koga mu se najpotrebni na teloto). megjutoa golema uloga igra i intenzitetot na fizichkata aktivnost za koj kje zborime malku podocna. dnevnata potreba za jaglehidrati potrudete se da ja zadovolite glavno preku zelenchuk, blag i obichen kompir (obichniot oladete go vo frizhider pred da go konzumirate so shto kje vnesete pogolema kolichina na rezistenten skrob ) , meshunki, zelena banana, borovinki (zamrznati e poekonomichno), oriz (oladeniot ima pogolema kolichina na rezistenten skrob). zdravite masti od zhivotinsko (meso, jajca, riba, puter) i rastitelno poteklo (razni semki, jatkasti plodovi, kokosolvo maslo, maslinovo maslo), igraat golema uloga vo vashata ishrana. kako shto vekje napomenav vo predhoten post, „ne se mastite vinovni za vashata „mishelinka, tuku shekjerite”. mastite igraat golema uloga vo pravilen hormoski balans, soodveten vnes na liposolubilni vitamini, pravilna rabota na mozokot i centralniot nerven sistem, ovozmozhuvaat da se chustvuvate zasiteni i da iskochite od dobro poznatata i shiroko prifatenata ideja za 5-6 pomali obroci na den. so ova kje imate povekje vreme da uzhivate vo zhivototo namesto da mislite shto kje jadete sekoi 2-3 chasa borejki se so mentalen i fizichki zamor sekoj den koga kje dojde 13 chasot na pladne. poznato ? koga stanuva zbor za vnes na proteini, potrudete se istiot da bide okolu 1-1,5 gr/kg. telesna masa. toa znachi, za chovek od 70 – 75 kilogrami potreben e vnes od 110-120 gr/kg. telesna masa. vnimavajte , ova se soveti za prosechna individua chija glavna cel ne e postignuvanje na sportski rezultati tuku podobruvanje i odrzhuvanje na zdravstveniot status. ne postoi idealna dieta koja bi bila soodvetna za sekoj chovek i site razlichno reagirame na odredena dieta pa taka morate da bidete pretpazlivi pri praktikuvanje na dieta so namalen vnes na jaglehidrati i da obvrnete vnimanie na nekolku raboti: – vnimavajte na hidratacija – namaleniot vnes na jaglehitrati vo kombinacija so visoko intenzivna fizichka aktivnosti kje predizvika i gubenje na technosti so ogled na toa deka preku sogoruvanje na glikogenot kje dojde zgolemeno gubenje na voda. zoshto e toa taka? za sekoj gram glikogen se vrzuvaat 3 grama voda. osven toa vodata kje vi ovozmozhi da ja podobrite beta-oksidacijata, proces pri koj mastite se koristat kako izvor na energija. isto taka vodata kje vi pomogne da se borite so chustvoto na glad; – so namaluvanje na ovoshjeto go namaluvate i vnesot na rastitelni vlaka, vitamini, antioksidansi. zatoa potrudete toa da go kompezirate so zgolemen vnes na zelenchuk preku koj kje obezbedite soodveten vnes na site gorenavedeni hranlivi sostojki; – potrudete se da imate soodveten vnes na natrium. so namaluvanje na jaglehidratite vasheto telo go isfrla natriumot shto mozhe da rezultira so nizok krven pritisok. znachi zgolemeto go nivoto na sol. dva do tri pati vo nedela praktikuvajte vnes na supa od koska koja kje ovozmozhi vnes na golem broj na soli; – vnimavajte da ne go namalite nivoto na jaglehidrati do ekstremni granici zatoa shto toa mozhe da dovede no nesakani efekti dokolku ne se sprovede na pravilen nachin. veruvajte mi, ne e se crno na belo. treba da znaete deka soodvetna kolichina na jaglehidrati e potrebna za pravilna rabota na tiroidnata zhlezda; – nizok vnes na jaglehidrati vo kombinacija so visoko intenzivni treninzi mozhe da gi zgolemi shansite za pojava na grchevi vo muskulite vo tekot na nokjta. zatoa pokraj temno zelen zelenchuk i jatkasti plodovi kako dodatok vo ishranata mozhe koristite magnezium (magnezium citrat); – bcaa ili esencijalni amino kiselini za poserioznite rekreativci koi redovno praktikuvaat trening za sila i visoko intervalni treninzi. ova kje ve zashtiti od katabolizam, odnosno gubenje na muskulna masa pri treninzi so visok intenzitet vo sostojba na nisko nivo na glikogen. 2. praktikuvanje na fizichka aktivnost kakva fizichka aktivnost, so koe vremetraenje i intenzitet kje bide istata vo golema mera zavisi od vashata cel i se razbira od momentalna fizichka podgotvenost. dokolku sakate da ja namalite vashata tezhina i pripagjate od onie so 30% i povekje masno tkivo (vidliva „mishelinka” koja mozhete da ja fatite so race) togash potrudete se da praktikuvate fizichka aktivnost so nizok intenzitet so vreme traenje od 40-60 min. nautro na prazen stomak vo sostojba na post, 3 pati vo tekot na nedelata. ova kje vi ovozmozhi da gi aktivirate depoata na masti bez pritoa da predizvikate namaluvanje na muskulnata masa. visokiot intervalen trening i treningot na sila isto bi trebalo da bide sostaven del od vashiot trenazhen rezhim. pri vakvi vidovi na treninzi doagja do praznenje na glikogenskite depoa (glukoza sladirana vo crniot drob i muskulite) pri shto kje se ovozmozhi teloto poefikasno da gi koristi mastite i istovremeno bi se napravilo mesto za skladiranje na novi jaglehidrati koi bi gi vnele preku hranata. pokraj toa, siloviot trening (osobeno treningot so nadvoreshen otpor) kje vi ovozmozhi zgolemuvanje na muskulnata masa shto bi rezultiralo so zabrzuvanje na metabolizmot, a so toa zgolemena kaloriska potroshuvachka. zvuchi kako jakobs, dve ili tri vo edno. pokraj estetskiot moment, ona shto e mnogu povazhno e deka treningot za sila kje rezultira so zgolemuvanje i zadrzhuvanje na gustinata a koskite i namaluvanje na shansite za pojava na osteoporoza posle 40-50 tite. dokolku rabotnoto vreme go pominuvate zad biro potrudete se sekoj saat da stanuvate i malku da se razdvizhite, istegnete (osobeno fleksorite na kolkot), race i ramenski pojas i dokolku ste vo mozhnost napravete po nekoe chuchnuvanje ili sklek. jas sum od onie srekjnici chie rabotno mesto e vo sala. kako nastavnik po fizichko vospituvanje pogolemiot del od vremeto go pominuvam na noze, dvizhejkji se, praktikuvajkji shirok spektar na fizichki aktivnosti. poradi ova ne chustvuvam vina dokolku nemam zhelba za vezhbanje koga kje dojdam doma posle rabota. ovde kje prestanam pred da se otkazhete od chitanje. mislam deka ova e sosema dovolno za da mozhete da probate neshto novo, neshto shto bi ovozmozhilo da se chustvuvate podobro i posrekjno i pritoa da vi pomogne vo uspeshno menadjiranje na vashata tezhina ili pomogne vo podobruvanje i odrzhuvanje na vasheto zdravje. da napomenam deka ovie soveti ne treba da gi koristite za tretiranje bilo kakov zdravstven problem bez prethodna konsultacija so doktor ili struchno lice.