Флора-фауна
Важноста на современата дијагностика на повреди во спортот – Интервју со Магдалена Богучевска


К4Т – Колку е силен Вашиот мотив за да бидете дел од спортот и спортските активности како доктор?
Израсната сум во фамилија која го негувала спортот. Имено татко ми беше доста активен уште во време на СФРЈ во Боксерскиот Сојуз на Југославија и се пензионираше како делегат, така да покрај него, израснав на спортските терени. Оттаму датира и мојата љубов кон спортот. Во 2010 година бев ангажирана од КФМ, како лекар на М20 Европското Б првенство во кошарка кое се одржуваше во Скопје. Потоа, продолжив секоја година како лекар на М18 и М20. Исто така, неколку месеци бев со М18 младата фудбалска репрезентација која е сега дел од нашата М21 репрезентација, која се пласира на ЕП во Полска наредната година. Бев и клубски доктор во неколку кошаркарски клубови како КК Торус и КК Карпош Соколи. Поради професионални обврски последнава година не сум многу активна на терен, но секоја прилика, кога имам слободно време ги посетувам натпреварите, најмногу кошаркарските, но и фудбалските и ракометните натпревари.
К4Т – Дали Вашето талкање по иновативни медицински ставови во спортската радиолошка дијагностика е вашиот животен предизвик?
Сега сум вработена во ГОБ 8-ми Септември на Одделот за Радиологија како радиолог, но моето поле на интерес е мускулоскелетната радиологија и спортските повреди поради мојата специјалност за МР (магнетна резонанца) и МСК УЗ (мускулно-скелетна ултразвучна дијагностика). Пред две години бев на доусовршување за МСК УЗ на Универзитетот Мичиген во Ен Арбор, САД. (University of Michigan Health System, Ann Arbor, Michigan USA) каде се усовршував под менторство на Проф. Џон Џејкобсон (Prof. Jon Jacobson). Годинава добив субспецијализација за мускулоскелетна радиологија, и сметам дека ќе го усовршам знаењето околу спортските повреди: иако усовршувањето на ова поле е процес кој ќе продолжи и во иднина, и по завршувањето на субспецијализацијата, бидејќи секојдневно имаме новитети и во дијагностиката и во третманот на повредите. Мојата цел е спортска радиологија, и за таа цел планирам да остварам престој во некои од познатите центри за мускулоскелетна радиологија, каде што се практикува и едуцира кокретно за напредна ортопедија/трауматологија за врвниот спорт, може и Барселона, зошто да не :)))))).

К4Т – Вие бевте во октомври годинава на неколкудневна работилница во ФК Барселона. Раскажете нешто за организацијата и темата на овој симпозиум?
На 03 и 04 октомври оваа година, се одржа Семинар за мускулни повреди на м.квадрицепс-дијагноза, рехабилитација и третман со организирани две работилници т.н practical workshop, и тоа првиот ден беше за ултразвук дијагностика (УЗ) на м.квадрицепс, а вториот ден беше рехабилитација на м.ректус феморис. Сето ова беше организирано од медицинскиот тим на ФК Барселона, кој беше домаќин, а во организација на ФИФА и АСПЕТАР, семинарот се одржа во Камп Ноу Стадионот (Camp Nou/Auditorium 1899). Иначе, болницата АСПЕТАР, во моментов е една од водечките болници за спортски трауматизам, мускулоскелетна радиологија, спортска рехабилитација, спортска кардиологија и спортска стоматологија со седиште во Доха, Катар. Јас, како радиолог, присуствував на УЗ работилницата. За таа цел, беше опремена просторија со 10 нови УЗ апрати од фирмата Тошиба (Toshiba). Работилницата беше организирана исклучително професионално и стручно, на самиот стадион Камп Ноу, во траење од 1 час, така да, најмногу 5 учесника на 1 апарат, беа обучувани од ментор од медицинскиот тим на ФК Барселона.
По презентацијата од менторот, се одржаа индивидуални вежби со учесниците.
Темите и предавањата кои беа одржани се од доменот на анатомијата и физиологијатата, потоа, механизам на повреди и ризик фактори, како и дијагноза и класификација на повредите на м.квадрицепс. Вториот ден, темите и предавањата од областа на рехабилитацијата и третман предизвикаа огромен интерес и полемики речиси кај сите присутни. Многу е важно, да напоменам, дека сите предавања беа со примери од теренот. Исто така, интересот беше голем и за време на сесијата “Return to play” каде медицинските тимови со конкретни примери презентираа „развојна рехабилитација на случај” и тоа преставено преку часовен и дневен календар, со специфичен начин на рехабилитација и програм во зависност од типот на повредата. Доминантни беа секако домаќините, кои се погрижија максимално да ја престават својата работа со професионалните спортисти на ФК Барселона.

На крајот следеше хируршката сесија “ШТО и КОГА?” каде копјата воглавно се кршеа околу биолошката терапија PRP vs STEM CELLS. Новите ставови околу биолошката терапија не беа толку позитивни, споредени со почетокот, поточно се повеќе се стеснува кругот околу индикациите за нивната употреба. Меѓу учесниците кои можев да ги приметам беа медицинскиот тим на ФК Севиља, ФК Арсенал, ФК Ливерпул, медицински тимови од клубови од Јужна Америка, Израел итн.
К4Т – што ќе ни кажете за Ричард Пруна… дали беше дел од докторскиот тим на овој семинар? Каков пристап во работата има овој доктор кој е дел од медицинскиот тим за третман на врвните ѕвезди на ФК БАРСЕЛОНА?
Јас поканата за овој семинар ја добив од Др. Луис Тил Перез, кого го запознав во Цирих за време на Конгресот на Европската скелетна асоцијација (Europian Skeletal Society) во јуни оваа година. При повторната средба, за време на Конгресот на Интернационалната скелетна асоцијација (International Skeletal Society), во септември 2016 во Париз, ја потврдив поканата. Др. Тил Перез е дел од лекарскиот тим на Барселона, а како спец. по спортска медицина е дел од Медицинскиот центар на Барселона. Воедно тој е промотор на Toshiba Medical System, и на сите големи мускулоскелетни конференции е дел од индустриските симпозиуми организирани од некои од спонзорите, во случајов Тошиба, која е една од водечките компании кога станува збор за медицинска опрема од типот на УЗ, ЦТ и МР. Исто така, Др.Тил Перез ја презентира една од нивните нови методи ” US-MRI fused images”.

Морам да напоменам дека Др. Тил Перез е еден од „главните виновници” за моето запознавање со Др. Ричард Пруна. На мое големо задоволство, токму Др. Пруна ми беше ментор на УЗ работилницата. Тој е Шеф на медицинскиот тим на ФК Барселона (првиот тим мажи, женскиот прв тим, Фудбалската академија и футсал). Како Спец. по спортска медицина, Магистар по Трауматологија на Универзитетот Барселона, поле на интерес му се мускулните и тетивните лезии, повреди и е еден од експертите за УЗ и има одбрането Докторат од областа на повреди и генетика. Има огромно искуство во натпреварувањата од типот на домашната шпанска лига фудбал-La Liga, Лига на Шампиони и Светскиот Куп. Пред неговото комплетно инволвирање во фудбалот, бил одговорен за целиот спортски клуб Барселона, кој покрај фудбалерите ги опфаќа и кошаркарите, ракометарите итн. Својата втора специјализација ја има ставено во мирување поради обврските со спортистите, и тоа, најмногу посветен на ФК Барселона. Знаеме дека таму се и најскапите играчи и најмал кикс може да го чини спортистот прекинување на професионалната кариера. За некои спортисти, тоа е и „животот”.
Воедно Др. Пруна или таканаречениот „Меси во медицината” е сертифициран F-Marc- ФИФА диплома кој 24 часа се грижи за здравјето, повредите и рехабилитацијата на првиот тим на ФК Барселона. Тој е со нив на сите патувања, на теренот како официјален доктор. Одговорен е, првичното за згрижување при повреда на терен, УЗ дијагностика и рехабилитација. Единствено за МР наодите сеуште им доаѓаат консултанти од надвор. Но, она што е најбитно, првичната дијагноза и контролите ги прави лично тој на ултразвук, којшто е достапен во секое време, трошоците се помали и кога станува збор за мускулни повреди е далеку најсензитивна метода за следење на развојот или регресијата на повредата. Во разговор со него, по завршувањето на работилницата, ми се потврдија и по не знам кој пат дека Спортското друштво Барселона, на чело со ФК Барселона е „институција” со свој сопствен Медицински Центар.
Минатата година, тие потпишаа 5-годишен договор со Тoshiba Medical System кој како официјален медицински партнер обезбеди 3Т МР и 13 УЗ апарати за рана и навремена дијагноза на спортските повреди. Др. Ричард Пруна е дел од Медицинскиот центар Барселона, која како што кажав пред малку, е една од врвните спортски институции. Покрај ова, имаат и дел за рехабилитација, лабараторија итн. Овој центар е во комуникација со Фондацијата ФК Барселона, MTN (MuscleTech Network ) и Leitat Technological Center, кои се задолжени за научно-истражувачката работа.

К4Т – Дали само ФКБ беше организатор на овој симпозиум?
Организатор беше ФИФА заедно со АСПЕТАР една од водечките спортски болници и центри во Доха, Катар, а која воедно е партнер со ИОМ и УЕФА. Ова е 8-ми MTN Семинар чиј домаќин е ФК Барселона. На церемонијата на отворањето, присутвуваа и свои излагања имаа Gerard Figueras, Генерален секретар на Министерството за спорт на Каталонија, Jordi Mones, член на Медицинскиот одбор на ФКБ, Scott Gilogly, Шеф на Медицинскиот тим во Аспетар и Joan Parra, Генерален секретар на Leitat Technological Center. ФК Барселона ја негува традицијата и секоја година организира симпозиуми, конгреси, семинари итн., со различна тематика. На овој начин, не само што ги презентираат своите нови достигнувања, истовремено и се надградуваат со нови сознанија, методи и протоколи. Следната година, во мај месец, на Камп Ноу ќе се одржи меѓународна Конференција за спортска рехабилитација и трауматологија – „The Future of Football Medicine”, исто така организирано од ФИФА, Isokinetik Medical Group, а домаќин ќе биде, секако повторно, ФК Барселона.
К4Т – Колку е потребна тимската работа во брза дијагностика третман и рехабилитација на спортистите?
Најбитна е тимската работа за која сум и голем поборник. Имам прекрасна соработна со ортопедскиот тим кај мене во болницата, а и пошироко, како и физијатрите кои се неопходни за враќање на спортистите на теренот по санирање од повредите. Комуникацијата е неизбежна за навремено и поцелисходно следење на повредите. Добар ортопед со навремена дијагноза и навремена и добра рехабилитација е кључот за успех. Секако, не треба да се заборават и спец.по спортска медицина, со чија експертиза започнува иницијалното згрижување на спортистите.

К4Т – Дали спортската радиологија е се повеќе посебен ентитет во радиологијата?
Самиот развој и новините во спортскиот менаџмент, брзиот развој на технологијата, а секако и на спортот, се повеќе го бараат овој нов ентитет на “спортска радиологија” кој не е новина во европските земји. Тоа е она кон што треба да се стремиме за негова имплементација и развој.
К4Т – Што мислите, дали во Македонија треба да се формираат посебни радиолошки тимови за брзи дијагностички процедури за спортисти (УЗ, ЦТ, МР и др.) кои би кореспондирале со спортските доктори, трауматолози, ортопеди?
Секако дека треба да се планира и потоа да се имплементира. Имаше еден обид за таква спортска институција но очигледно е дека негде е стопирано. Ако сакаме унапредување и имплементирање на сите нови методи и добри спортски резултати многу работи треба да се менуваат во постоечките системи меѓу кои формирање на тимови од ортопед, трауматолог, мускулоскелетен радиолог, спец.спортска медицина, физијатар и спортски психолог.
vazhnosta na sovremenata dijagnostika na povredi vo sportot – intervju so magdalena boguchevska k4t – kolku e silen vashiot motiv za da bidete del od sportot i sportskite aktivnosti kako doktor? izrasnata sum vo familija koja go neguvala sportot. imeno tatko mi beshe dosta aktiven ushte vo vreme na sfrj vo bokserskiot sojuz na jugoslavija i se penzionirashe kako delegat, taka da pokraj nego, izrasnav na sportskite tereni. ottamu datira i mojata ljubov kon sportot. vo 2010 godina bev angazhirana od kfm, kako lekar na m20 evropskoto b prvenstvo vo kosharka koe se odrzhuvashe vo skopje. potoa, prodolzhiv sekoja godina kako lekar na m18 i m20. isto taka, nekolku meseci bev so m18 mladata fudbalska reprezentacija koja e sega del od nashata m21 reprezentacija, koja se plasira na ep vo polska narednata godina. bev i klubski doktor vo nekolku kosharkarski klubovi kako kk torus i kk karposh sokoli. poradi profesionalni obvrski poslednava godina ne sum mnogu aktivna na teren, no sekoja prilika, koga imam slobodno vreme gi posetuvam natprevarite, najmnogu kosharkarskite, no i fudbalskite i rakometnite natprevari. k4t – dali vasheto talkanje po inovativni medicinski stavovi vo sportskata radioloshka dijagnostika e vashiot zhivoten predizvik? sega sum vrabotena vo gob 8-mi septemvri na oddelot za radiologija kako radiolog, no moeto pole na interes e muskuloskeletnata radiologija i sportskite povredi poradi mojata specijalnost za mr (magnetna rezonanca) i msk uz (muskulno-skeletna ultrazvuchna dijagnostika). pred dve godini bev na dousovrshuvanje za msk uz na univerzitetot michigen vo en arbor, sad. (university of michigan health system, ann arbor, michigan usa) kade se usovrshuvav pod mentorstvo na prof. djon djejkobson (prof. jon jacobson). godinava dobiv subspecijalizacija za muskuloskeletna radiologija, i smetam deka kje go usovrsham znaenjeto okolu sportskite povredi: iako usovrshuvanjeto na ova pole e proces koj kje prodolzhi i vo idnina, i po zavrshuvanjeto na subspecijalizacijata, bidejkji sekojdnevno imame noviteti i vo dijagnostikata i vo tretmanot na povredite. mojata cel e sportska radiologija, i za taa cel planiram da ostvaram prestoj vo nekoi od poznatite centri za muskuloskeletna radiologija, kade shto se praktikuva i educira kokretno za napredna ortopedija/traumatologija za vrvniot sport, mozhe i barselona, zoshto da ne :)))))). k4t – vie bevte vo oktomvri godinava na nekolkudnevna rabotilnica vo fk barselona. raskazhete neshto za organizacijata i temata na ovoj simpozium? na 03 i 04 oktomvri ovaa godina, se odrzha seminar za muskulni povredi na m.kvadriceps-dijagnoza, rehabilitacija i tretman so organizirani dve rabotilnici t.n practical workshop, i toa prviot den beshe za ultrazvuk dijagnostika (uz) na m.kvadriceps, a vtoriot den beshe rehabilitacija na m.rektus femoris. seto ova beshe organizirano od medicinskiot tim na fk barselona, koj beshe domakjin, a vo organizacija na fifa i aspetar, seminarot se odrzha vo kamp nou stadionot (camp nou/auditorium 1899). inache, bolnicata aspetar, vo momentov e edna od vodechkite bolnici za sportski traumatizam, muskuloskeletna radiologija, sportska rehabilitacija, sportska kardiologija i sportska stomatologija so sedishte vo doha, katar. jas, kako radiolog, prisustvuvav na uz rabotilnicata. za taa cel, beshe opremena prostorija so 10 novi uz aprati od firmata toshiba (toshiba). rabotilnicata beshe organizirana iskluchitelno profesionalno i struchno, na samiot stadion kamp nou, vo traenje od 1 chas, taka da, najmnogu 5 uchesnika na 1 aparat, bea obuchuvani od mentor od medicinskiot tim na fk barselona. po prezentacijata od mentorot, se odrzhaa individualni vezhbi so uchesnicite. temite i predavanjata koi bea odrzhani se od domenot na anatomijata i fiziologijatata, potoa, mehanizam na povredi i rizik faktori, kako i dijagnoza i klasifikacija na povredite na m.kvadriceps. vtoriot den, temite i predavanjata od oblasta na rehabilitacijata i tretman predizvikaa ogromen interes i polemiki rechisi kaj site prisutni. mnogu e vazhno, da napomenam, deka site predavanja bea so primeri od terenot. isto taka, interesot beshe golem i za vreme na sesijata “return to play” kade medicinskite timovi so konkretni primeri prezentiraa „razvojna rehabilitacija na sluchaj” i toa prestaveno preku chasoven i dneven kalendar, so specifichen nachin na rehabilitacija i program vo zavisnost od tipot na povredata. dominantni bea sekako domakjinite, koi se pogrizhija maksimalno da ja prestavat svojata rabota so profesionalnite sportisti na fk barselona. na krajot sledeshe hirurshkata sesija “shto i koga?” kade kopjata voglavno se krshea okolu bioloshkata terapija prp vs stem cells. novite stavovi okolu bioloshkata terapija ne bea tolku pozitivni, sporedeni so pochetokot, potochno se povekje se stesnuva krugot okolu indikaciite za nivnata upotreba. megju uchesnicite koi mozhev da gi primetam bea medicinskiot tim na fk sevilja, fk arsenal, fk liverpul, medicinski timovi od klubovi od juzhna amerika, izrael itn. k4t – shto kje ni kazhete za richard pruna… dali beshe del od doktorskiot tim na ovoj seminar? kakov pristap vo rabotata ima ovoj doktor koj e del od medicinskiot tim za tretman na vrvnite dzvezdi na fk barselona? jas pokanata za ovoj seminar ja dobiv od dr. luis til perez, kogo go zapoznav vo cirih za vreme na kongresot na evropskata skeletna asocijacija (europian skeletal society) vo juni ovaa godina. pri povtornata sredba, za vreme na kongresot na internacionalnata skeletna asocijacija (international skeletal society), vo septemvri 2016 vo pariz, ja potvrdiv pokanata. dr. til perez e del od lekarskiot tim na barselona, a kako spec. po sportska medicina e del od medicinskiot centar na barselona. voedno toj e promotor na toshiba medical system, i na site golemi muskuloskeletni konferencii e del od industriskite simpoziumi organizirani od nekoi od sponzorite, vo sluchajov toshiba, koja e edna od vodechkite kompanii koga stanuva zbor za medicinska oprema od tipot na uz, ct i mr. isto taka, dr.til perez ja prezentira edna od nivnite novi metodi ” us-mri fused images”. moram da napomenam deka dr. til perez e eden od „glavnite vinovnici” za moeto zapoznavanje so dr. richard pruna. na moe golemo zadovolstvo, tokmu dr. pruna mi beshe mentor na uz rabotilnicata. toj e shef na medicinskiot tim na fk barselona (prviot tim mazhi, zhenskiot prv tim, fudbalskata akademija i futsal). kako spec. po sportska medicina, magistar po traumatologija na univerzitetot barselona, pole na interes mu se muskulnite i tetivnite lezii, povredi i e eden od ekspertite za uz i ima odbraneto doktorat od oblasta na povredi i genetika. ima ogromno iskustvo vo natprevaruvanjata od tipot na domashnata shpanska liga fudbal-la liga, liga na shampioni i svetskiot kup. pred negovoto kompletno involviranje vo fudbalot, bil odgovoren za celiot sportski klub barselona, koj pokraj fudbalerite gi opfakja i kosharkarite, rakometarite itn. svojata vtora specijalizacija ja ima staveno vo miruvanje poradi obvrskite so sportistite, i toa, najmnogu posveten na fk barselona. znaeme deka tamu se i najskapite igrachi i najmal kiks mozhe da go chini sportistot prekinuvanje na profesionalnata kariera. za nekoi sportisti, toa e i „zhivotot”. voedno dr. pruna ili takanarecheniot „mesi vo medicinata” e sertificiran f-marc- fifa diploma koj 24 chasa se grizhi za zdravjeto, povredite i rehabilitacijata na prviot tim na fk barselona. toj e so niv na site patuvanja, na terenot kako oficijalen doktor. odgovoren e, prvichnoto za zgrizhuvanje pri povreda na teren, uz dijagnostika i rehabilitacija. edinstveno za mr naodite seushte im doagjaat konsultanti od nadvor. no, ona shto e najbitno, prvichnata dijagnoza i kontrolite gi pravi lichno toj na ultrazvuk, kojshto e dostapen vo sekoe vreme, troshocite se pomali i koga stanuva zbor za muskulni povredi e daleku najsenzitivna metoda za sledenje na razvojot ili regresijata na povredata. vo razgovor so nego, po zavrshuvanjeto na rabotilnicata, mi se potvrdija i po ne znam koj pat deka sportskoto drushtvo barselona, na chelo so fk barselona e „institucija” so svoj sopstven medicinski centar. minatata godina, tie potpishaa 5-godishen dogovor so toshiba medical system koj kako oficijalen medicinski partner obezbedi 3t mr i 13 uz aparati za rana i navremena dijagnoza na sportskite povredi. dr. richard pruna e del od medicinskiot centar barselona, koja kako shto kazhav pred malku, e edna od vrvnite sportski institucii. pokraj ova, imaat i del za rehabilitacija, labaratorija itn. ovoj centar e vo komunikacija so fondacijata fk barselona, mtn (muscletech network ) i leitat technological center, koi se zadolzheni za nauchno-istrazhuvachkata rabota. k4t – dali samo fkb beshe organizator na ovoj simpozium? organizator beshe fifa zaedno so aspetar edna od vodechkite sportski bolnici i centri vo doha, katar, a koja voedno e partner so iom i uefa. ova e 8-mi mtn seminar chij domakjin e fk barselona. na ceremonijata na otvoranjeto, prisutvuvaa i svoi izlaganja imaa gerard figueras, generalen sekretar na ministerstvoto za sport na katalonija, jordi mones, chlen na medicinskiot odbor na fkb, scott gilogly, shef na medicinskiot tim vo aspetar i joan parra, generalen sekretar na leitat technological center. fk barselona ja neguva tradicijata i sekoja godina organizira simpoziumi, kongresi, seminari itn., so razlichna tematika. na ovoj nachin, ne samo shto gi prezentiraat svoite novi dostignuvanja, istovremeno i se nadgraduvaat so novi soznanija, metodi i protokoli. slednata godina, vo maj mesec, na kamp nou kje se odrzhi megjunarodna konferencija za sportska rehabilitacija i traumatologija – „the future of football medicine”, isto taka organizirano od fifa, isokinetik medical group, a domakjin kje bide, sekako povtorno, fk barselona. k4t – kolku e potrebna timskata rabota vo brza dijagnostika tretman i rehabilitacija na sportistite? najbitna e timskata rabota za koja sum i golem pobornik. imam prekrasna sorabotna so ortopedskiot tim kaj mene vo bolnicata, a i poshiroko, kako i fizijatrite koi se neophodni za vrakjanje na sportistite na terenot po saniranje od povredite. komunikacijata e neizbezhna za navremeno i pocelishodno sledenje na povredite. dobar ortoped so navremena dijagnoza i navremena i dobra rehabilitacija e kljuchot za uspeh. sekako, ne treba da se zaboravat i spec.po sportska medicina, so chija ekspertiza zapochnuva inicijalnoto zgrizhuvanje na sportistite. k4t – dali sportskata radiologija e se povekje poseben entitet vo radiologijata? samiot razvoj i novinite vo sportskiot menadjment, brziot razvoj na tehnologijata, a sekako i na sportot, se povekje go baraat ovoj nov entitet na “sportska radiologija” koj ne e novina vo evropskite zemji. toa e ona kon shto treba da se stremime za negova implementacija i razvoj. k4t – shto mislite, dali vo makedonija treba da se formiraat posebni radioloshki timovi za brzi dijagnostichki proceduri za sportisti (uz, ct, mr i dr.) koi bi korespondirale so sportskite doktori, traumatolozi, ortopedi? sekako deka treba da se planira i potoa da se implementira. imashe eden obid za takva sportska institucija no ochigledno e deka negde e stopirano. ako sakame unapreduvanje i implementiranje na site novi metodi i dobri sportski rezultati mnogu raboti treba da se menuvaat vo postoechkite sistemi megju koi formiranje na timovi od ortoped, traumatolog, muskuloskeleten radiolog, spec.sportska medicina, fizijatar i sportski psiholog.
Објава← Назад кон архивата