Вести
Велоаџилак – ден 6


Сврти на претходна страница >> Ден 5
Нè очекуваше удолница се до градот. Требаше да одиме само надоле и некако ќе стигнеме до морето. Ќе биде многу едноставно да стигнеме до центарот. Но се излажав. Јас само си ги следев патоказите, а тие покажуваа кон градот. Но одеднаш се појавиваме на обиколницата. Марко беше далеку од мене и не можев да го викнам да се вратиме. А дополнителна врева правеа и колите. Сум се смрзнал во секундата. Многу ми е страв кога возиме по вакви прометни патишта. А ова беше врвот. Некако го стигнав Марко и му реков само да стисне за побрзо да ја поминеме делницава. Многу сообраќај, коли, камиони, бука. Губиш концентрација. Никогаш не сум ги сакал големите градови. Секогаш сме се наоѓале во некоја ваква ситуација. Сите патокази се однесуваат на колите, нема таму патокази како со точак да стигнеш во гардот. И ги следиш патоказите. Подобро ќе го заобиколам градот и нема да го посетам, отколку да јадам ваков страв. И како врв на сè пред нас се појави тунел. Ова не е можно. А немаше ни исклучување. Ми дојде да ги фрлиме точаците преку оградата и да се снаоѓаме покрај автопатот. Подобро така отколку да ме собере некој камион или да ми пишат казна. Го поминавме тунелот и наидовме на луѓе што работеа на патот. Не нè предупредија дека е забрането, значи добри сме. На околу стотина метри наидовме на клучка и се симнавме од обиколницата. Преживеавме? Добри сме. Ајде сега полека накај центарот. Возевме по прометни улици, но и немавме некој избор, беше рано сабајле и сите одеа на работа. Градот рано се буди. Секој некаде оди. Сум бил два-три пати во Солун па можев да се ориентирам. Марко па уште повеќе го знаеше градот па оставив тој да не води.

По некое време пред нас се појави кулата. Е тука сме. Сега знам што, каде е. Одиме кај споменикот на Александар да се сликнам еднаш. Извадив знамето и ја направив сликата што одамна ја сакав. Му реков на Марко да слика убаво, зошто ќе имаме само една шанса. Немој некој да ме види со знамево, па ќотек да јадам. Бидна. Ме пукна малку адреналин. Ама се прибрав. Се повозевме по кејот. Направивме неколку фотки, ама цело време гледавме да најдеме некоја гироџилница. Веќе беше и време за доручек. А не бевме ни вечерани.
По некое време јас се откажав од барањето. Се беше затворено. А оние што беа отворени се уште не беа подготвени. Сепак месото треба да се нареди и да се испече. А не ни се чекаше. Марко прашуваше по луѓе. Море крши јазик на англиски да се разбере. Тие ни објаснуваат, ние ги наоѓаме рестораните, ама не работат. Ај ќе си јадеме сендвичи, како секое утро. Прашавме човек каде е излезот од градот, а тој многу едноставно ми објасни. Фативме една улица и само по нејзе. Правец Бер. За разлика од стравот што го доживеавме на влезот, на излезот беше порелаксирано. Имаше сообраќај на улицата, но имаше место и за нас. На многу места имаше патокази и бев сигурен дека сме на вистинското место. Застанавме пред еден Керфур да купам нешто за доручек и јадевме пред една бензиска. Многу си ги ценам оброците и дома и кога сум на пат. И сакам секогаш да бидат на посебно место. Ама некогаш кога ќе одбереме некое глупаво место. Како да не можевме да јадеме понатаму? Доручкувавме на бензиска со многу возила и издувни гасови, покрај нас течеше отворен канал со што ли не во него, и плус ни раце не се измивме тоа утро. Седнуваш, јадеш, возиш. Толку.

Чудно како сите имаа трпение и внимание за нас додека бевме на тој пат. Сите не почекуваа да поминеме па тие поминуваа. Дури и камионите. А ги имаше многу, посебно до Македонија. Само на една раскрсница за малку ќе направевме инцидент кога еден будала почна да свири како сме му сметале а ние си поминувавме на црвено. Бевме целосно во право. Почна да се дере, а мене некако ми дојде некоја нервоза во глава. Го оставив точакот на семафорот и тргнав да се објаснувам. Сакав да му покажам дека сме во право, и дека требаше да не почека само една секунда, да си помине на негово црвено. Секој може да има лоши денови.
Возевме само право. На неколку места го поминавме Вардар. Влеговме во село Кавкалиево и малку одморивме. Легнавме по едни тополи да се оладиме. Па го поминавме Илиџиево и свртевме на југ кон Бер. Сега на патот имаше многу малку сообраќај. Тука сите свртуваа кон автопатот и овој пат ни го оставаа нас. И тука патот движеше само право, а бујна вегетација се имаше надвиснато на краевите од коловозот. Мислам дека не ги одржуваат патиштава како што би требало откако ги зафати кризата. Лево десно само полиња. Нешто се обработува.

Следно село ни беше Плугар. Не исуши сонцето. Одвај чекав да застанеме да купам некој сок и вода и да се освежиме на селската чешма. Се сместивме под еден орев на сретсело и легнавме на изоматите. Па се трудев да ја истешам водата од чешмата за да се олади, ама како по правило во рамниците водата секогаш е топла. Па тргнав накај продавницата, а еден човек почна да ми мавта. Што ли сака, со помислив. Сигнав до куќата каде што стоеше тој, а него го снема, но тука беше неговата мајка. Во раката држеше пластично шише со вода. Тоа беше вода извадена од фрижидер. Да не е скриена камера ова? Вода од фрижидер на оваа температура. Потоа тргнав накај Марко и тој пак се појави од дворот и ме врати назд. На македонски ме праша од каде сме. Одма му одговорив дека сме од Скопје. Тој беше Македонец што студирал физичка култура во Македонија и се уште си го памтеше својот мајчин јазик. Позборувавме малку и ми даде кеса полна со производи. Внатре имаше праски и јаболки и по некое суво колаче. Ама прием, си помислив. Мерак му беше да на ни помогне. Ме гледал од страна дека барам студена вода, знае дека чешмата пушта само топла вода, и знаел што ни треба.
Лежевме под дрвото. Не ни се стануваше. Теренот беше досаден. Само рамно и право, по некое село, некоја кола и толку. Овие транзициски етапи знаат навистиан да видат досадни. Ама одевме кон планините и тоа не бодреше да го поминеме овој дел и да намлатиме километража. Веднаш после селото ја поминваме реката Колудеј, која што во антиката се викала Лудија и ги делела македонските областно Ематија и Беотија. Возевме право во правец кон Бер. На влезот во градот Гида/Александрија видовме илјадници мигранти во прифатен камп. Имаше многу војска и полиција и луѓе кои што слобдно влегуваа и излегуваа од кампот. Го имаа окупирано целиот град. Ги имаше насекаде. Нас па баш тука ни беше време за пладнување. Застанавме во центарот на градот, ги извадивме изоматите и си легнавме. Во близината имаше чешмиче па можевме да се освежиме. Во блискиот маркет купив нешто за ручек, салата и кока кола. Ништо без нејзе. После тоа заспавме. Ама сум спиел со едно око отворено. Не знам зошто, ама ме пукна некоја параноја во врска со мигрантиве. Што ги знаеш? Се може да се случи. Затоа и го скративме одморот и иако се уште беше жешко, ние тргнавме на пат. Тој ден мислам дека беше пожежок од другите. Или па спарното со ги правеше своето.

Во продолжение ги поминавме селата Решани, Триговишта и Ставрос и ја поминавме реката Мегленица. Таа река извира во облата Меглен во северниот дел на Егејска Македонија и граничи со Мариово преку планините. Од тука патот веќе почна да се искачува. Имаше блага угорница која што ја најавуваше угорницата што не очекуваше после Бер. Го поминавме и селото Микрогуш што се наоѓа токму пред градот. Тука бевме на теренска настава во 2001 година со колегите и неколку професори од факултет. Нешто паметам од околината. Ова село е големо и има многу сообраќај. По целата должина лево и десно има авто перални, авто сервиси, некакви продавници пред кои што луѓето седат и дофрлуваат. Се трудев да го поминеме побрзо. Веднаш потоа доаѓа индустриската зона пред градот. На периферијата на од градот свртевме лево. Не влеговме. Од страната од која што ние дојдовме Бер се гледа како ѕид пред вас. Целиот град е сместен на скалест терен и влева страв во некои што патуваат како нас. Не можев да се замислам да ги искачуваме тие угорници само за да го разгледувам градот. А и некако ми беше одбивен, од истата причина заради која што не ми се допадна ни првиот пат кога бев тука. Кога веќе утврдивме во кој правец да се движиме седнавме пред една работилница да одмориме пред да почне планината. Разговарав со некои локалци да ми кажат дали мораме да ја искачуваме планината одејќи накај Кожани. Одговорот беше дека единствена опција е новиот автопат. Таму не смеевме ни да помислиме да возиме. Тука конечно сменивме малку. На оваа тура имам испеино најмногу кока кола од кога и да е. Ама на оваа пауза пиевме швепс. Малку да смениме. Некако ми се пиеше нешто покисело. Да ме размрда.

Кога тргнавме возевме по периферијата на Бер. Имаше нешто како индустриска зона, но цело време десно од нас се гледаше градот. Убав град на интересно позиција. Има поглед на целото Солунско поле се до морето. На една кривина десно се појави стрмна угорница и така завлеговме во градот. Повозевме малку низ зградите и патот не однесе високо над градот и надвор. Веќе знаевме дека почнуваме да ја качуваме угорницата. Немав некој претстава колку километри е или коллку е стрмна, сам знаев дека е долга. Го гледавме зајдисонцето што паѓаше позади планината. Ние ја искачувавме Каракамен планина. Онаа од песната кај што му го украл гунчето на оној што се успал. Таа планина ги дели централна и западна Македонија. Тука во антиката започнувала горна Македонија. Онаа што била горе, високо во планините. Покрај патот видов знак „Вергина”. Таму е гробницата на Филип. Ми се доеше. Стоев покрај знакот и се мислев дали да викнам по Марко да се врати и да одиме таму. Имаше 9 километри. И девет назад 18. Скоро, дваесет километри. Ќе изгубевме многу време. Ќе не стемнеше и немаше да стигнеме во планината за спеиње. А во рамницата е пренаселено и нема да можеме да најдеме место за кампинг. Тргнав, па се враив кај знакот. Пак се помислив. И решив да не одам. Но си ветив дека сите овие места што сега ги пропуптам, ќе дојдам со кола и сите ќе ги посетам. Навистина, Егејска Македонија е како музеј на орворено. Навистина има многу што да се види.
Освен почетокот, каде што беше стрмно, после тоа малку зарамни. Па јас се полакомив дека можеме и целата да ја поминеме вечерва. Па ако и да не стемни. На неколку места се возеше по рамен пат па можевме да поминеме повеќе километри и побрзо. И конечно не стемни. Се наоѓавме во селото Георгијани и најдовме многу убаво место за спиење. Тоа беше некакво детско игралиште, зарамнет и утравен дел, подалеку од патот и канделабрите и од колите. Во близина имаше река каде што можевме да се избањаме. Ама една ладна вода. Сум се смрзнал. Пцуев кога завршив. Одвај садовите ги миев после вечера. Ми потекоа прстите од ладното.

Одлично се држевме. Многу ми беше мило дека немавме никакви несогласувања, расправии и инаетење. Се ни одеше као подмачкано. Постојано имавме силни и вкусни оброци, редовно се бањавме, спиевме на убави места, посетувавме убави градови и села, немавме проблеми со населението, вода имаше во секое селце и на секоја планина.
Сврти на наредна страница >> Ден 7

veloadjilak – den 6 svrti na prethodna stranica den 5 nè ochekuvashe udolnica se do gradot. trebashe da odime samo nadole i nekako kje stigneme do moreto. kje bide mnogu ednostavno da stigneme do centarot. no se izlazhav. jas samo si gi sledev patokazite, a tie pokazhuvaa kon gradot. no odednash se pojavivame na obikolnicata. marko beshe daleku od mene i ne mozhev da go viknam da se vratime. a dopolnitelna vreva pravea i kolite. sum se smrznal vo sekundata. mnogu mi e strav koga vozime po vakvi prometni patishta. a ova beshe vrvot. nekako go stignav marko i mu rekov samo da stisne za pobrzo da ja pomineme delnicava. mnogu soobrakjaj, koli, kamioni, buka. gubish koncentracija. nikogash ne sum gi sakal golemite gradovi. sekogash sme se naogjale vo nekoja vakva situacija. site patokazi se odnesuvaat na kolite, nema tamu patokazi kako so tochak da stignesh vo gardot. i gi sledish patokazite. podobro kje go zaobikolam gradot i nema da go posetam, otkolku da jadam vakov strav. i kako vrv na sè pred nas se pojavi tunel. ova ne e mozhno. a nemashe ni iskluchuvanje. mi dojde da gi frlime tochacite preku ogradata i da se snaogjame pokraj avtopatot. podobro taka otkolku da me sobere nekoj kamion ili da mi pishat kazna. go pominavme tunelot i naidovme na lugje shto rabotea na patot. ne nè predupredija deka e zabraneto, znachi dobri sme. na okolu stotina metri naidovme na kluchka i se simnavme od obikolnicata. prezhiveavme? dobri sme. ajde sega poleka nakaj centarot. vozevme po prometni ulici, no i nemavme nekoj izbor, beshe rano sabajle i site odea na rabota. gradot rano se budi. sekoj nekade odi. sum bil dva-tri pati vo solun pa mozhev da se orientiram. marko pa ushte povekje go znaeshe gradot pa ostaviv toj da ne vodi. po nekoe vreme pred nas se pojavi kulata. e tuka sme. sega znam shto, kade e. odime kaj spomenikot na aleksandar da se sliknam ednash. izvadiv znameto i ja napraviv slikata shto odamna ja sakav. mu rekov na marko da slika ubavo, zoshto kje imame samo edna shansa. nemoj nekoj da me vidi so znamevo, pa kjotek da jadam. bidna. me pukna malku adrenalin. ama se pribrav. se povozevme po kejot. napravivme nekolku fotki, ama celo vreme gledavme da najdeme nekoja girodjilnica. vekje beshe i vreme za doruchek. a ne bevme ni vecherani. po nekoe vreme jas se otkazhav od baranjeto. se beshe zatvoreno. a onie shto bea otvoreni se ushte ne bea podgotveni. sepak mesoto treba da se naredi i da se ispeche. a ne ni se chekashe. marko prashuvashe po lugje. more krshi jazik na angliski da se razbere. tie ni objasnuvaat, nie gi naogjame restoranite, ama ne rabotat. aj kje si jademe sendvichi, kako sekoe utro. prashavme chovek kade e izlezot od gradot, a toj mnogu ednostavno mi objasni. fativme edna ulica i samo po nejze. pravec ber. za razlika od stravot shto go dozhiveavme na vlezot, na izlezot beshe porelaksirano. imashe soobrakjaj na ulicata, no imashe mesto i za nas. na mnogu mesta imashe patokazi i bev siguren deka sme na vistinskoto mesto. zastanavme pred eden kerfur da kupam neshto za doruchek i jadevme pred edna benziska. mnogu si gi cenam obrocite i doma i koga sum na pat. i sakam sekogash da bidat na posebno mesto. ama nekogash koga kje odbereme nekoe glupavo mesto. kako da ne mozhevme da jademe ponatamu? doruchkuvavme na benziska so mnogu vozila i izduvni gasovi, pokraj nas techeshe otvoren kanal so shto li ne vo nego, i plus ni race ne se izmivme toa utro. sednuvash, jadesh, vozish. tolku. chudno kako site imaa trpenie i vnimanie za nas dodeka bevme na toj pat. site ne pochekuvaa da pomineme pa tie pominuvaa. duri i kamionite. a gi imashe mnogu, posebno do makedonija. samo na edna raskrsnica za malku kje napravevme incident koga eden budala pochna da sviri kako sme mu smetale a nie si pominuvavme na crveno. bevme celosno vo pravo. pochna da se dere, a mene nekako mi dojde nekoja nervoza vo glava. go ostaviv tochakot na semaforot i trgnav da se objasnuvam. sakav da mu pokazham deka sme vo pravo, i deka trebashe da ne pocheka samo edna sekunda, da si pomine na negovo crveno. sekoj mozhe da ima loshi denovi. vozevme samo pravo. na nekolku mesta go pominavme vardar. vlegovme vo selo kavkalievo i malku odmorivme. legnavme po edni topoli da se oladime. pa go pominavme ilidjievo i svrtevme na jug kon ber. sega na patot imashe mnogu malku soobrakjaj. tuka site svrtuvaa kon avtopatot i ovoj pat ni go ostavaa nas. i tuka patot dvizheshe samo pravo, a bujna vegetacija se imashe nadvisnato na kraevite od kolovozot. mislam deka ne gi odrzhuvaat patishtava kako shto bi trebalo otkako gi zafati krizata. levo desno samo polinja. neshto se obrabotuva. sledno selo ni beshe plugar. ne isushi sonceto. odvaj chekav da zastaneme da kupam nekoj sok i voda i da se osvezhime na selskata cheshma. se smestivme pod eden orev na sretselo i legnavme na izomatite. pa se trudev da ja istesham vodata od cheshmata za da se oladi, ama kako po pravilo vo ramnicite vodata sekogash e topla. pa trgnav nakaj prodavnicata, a eden chovek pochna da mi mavta. shto li saka, so pomisliv. signav do kukjata kade shto stoeshe toj, a nego go snema, no tuka beshe negovata majka. vo rakata drzheshe plastichno shishe so voda. toa beshe voda izvadena od frizhider. da ne e skriena kamera ova? voda od frizhider na ovaa temperatura. potoa trgnav nakaj marko i toj pak se pojavi od dvorot i me vrati nazd. na makedonski me prasha od kade sme. odma mu odgovoriv deka sme od skopje. toj beshe makedonec shto studiral fizichka kultura vo makedonija i se ushte si go pamteshe svojot majchin jazik. pozboruvavme malku i mi dade kesa polna so proizvodi. vnatre imashe praski i jabolki i po nekoe suvo kolache. ama priem, si pomisliv. merak mu beshe da na ni pomogne. me gledal od strana deka baram studena voda, znae deka cheshmata pushta samo topla voda, i znael shto ni treba. lezhevme pod drvoto. ne ni se stanuvashe. terenot beshe dosaden. samo ramno i pravo, po nekoe selo, nekoja kola i tolku. ovie tranziciski etapi znaat navistian da vidat dosadni. ama odevme kon planinite i toa ne bodreshe da go pomineme ovoj del i da namlatime kilometrazha. vednash posle seloto ja pominvame rekata koludej, koja shto vo antikata se vikala ludija i gi delela makedonskite oblastno ematija i beotija. vozevme pravo vo pravec kon ber. na vlezot vo gradot gida/aleksandrija vidovme iljadnici migranti vo prifaten kamp. imashe mnogu vojska i policija i lugje koi shto slobdno vleguvaa i izleguvaa od kampot. go imaa okupirano celiot grad. gi imashe nasekade. nas pa bash tuka ni beshe vreme za pladnuvanje. zastanavme vo centarot na gradot, gi izvadivme izomatite i si legnavme. vo blizinata imashe cheshmiche pa mozhevme da se osvezhime. vo bliskiot market kupiv neshto za ruchek, salata i koka kola. nishto bez nejze. posle toa zaspavme. ama sum spiel so edno oko otvoreno. ne znam zoshto, ama me pukna nekoja paranoja vo vrska so migrantive. shto gi znaesh? se mozhe da se sluchi. zatoa i go skrativme odmorot i iako se ushte beshe zheshko, nie trgnavme na pat. toj den mislam deka beshe pozhezhok od drugite. ili pa sparnoto so gi praveshe svoeto. vo prodolzhenie gi pominavme selata reshani, trigovishta i stavros i ja pominavme rekata meglenica. taa reka izvira vo oblata meglen vo severniot del na egejska makedonija i granichi so mariovo preku planinite. od tuka patot vekje pochna da se iskachuva. imashe blaga ugornica koja shto ja najavuvashe ugornicata shto ne ochekuvashe posle ber. go pominavme i seloto mikrogush shto se naogja tokmu pred gradot. tuka bevme na terenska nastava vo 2001 godina so kolegite i nekolku profesori od fakultet. neshto pametam od okolinata. ova selo e golemo i ima mnogu soobrakjaj. po celata dolzhina levo i desno ima avto peralni, avto servisi, nekakvi prodavnici pred koi shto lugjeto sedat i dofrluvaat. se trudev da go pomineme pobrzo. vednash potoa doagja industriskata zona pred gradot. na periferijata na od gradot svrtevme levo. ne vlegovme. od stranata od koja shto nie dojdovme ber se gleda kako dzid pred vas. celiot grad e smesten na skalest teren i vleva strav vo nekoi shto patuvaat kako nas. ne mozhev da se zamislam da gi iskachuvame tie ugornici samo za da go razgleduvam gradot. a i nekako mi beshe odbiven, od istata prichina zaradi koja shto ne mi se dopadna ni prviot pat koga bev tuka. koga vekje utvrdivme vo koj pravec da se dvizhime sednavme pred edna rabotilnica da odmorime pred da pochne planinata. razgovarav so nekoi lokalci da mi kazhat dali morame da ja iskachuvame planinata odejkji nakaj kozhani. odgovorot beshe deka edinstvena opcija e noviot avtopat. tamu ne smeevme ni da pomislime da vozime. tuka konechno smenivme malku. na ovaa tura imam ispeino najmnogu koka kola od koga i da e. ama na ovaa pauza pievme shveps. malku da smenime. nekako mi se pieshe neshto pokiselo. da me razmrda. koga trgnavme vozevme po periferijata na ber. imashe neshto kako industriska zona, no celo vreme desno od nas se gledashe gradot. ubav grad na interesno pozicija. ima pogled na celoto solunsko pole se do moreto. na edna krivina desno se pojavi strmna ugornica i taka zavlegovme vo gradot. povozevme malku niz zgradite i patot ne odnese visoko nad gradot i nadvor. vekje znaevme deka pochnuvame da ja kachuvame ugornicata. nemav nekoj pretstava kolku kilometri e ili kollku e strmna, sam znaev deka e dolga. go gledavme zajdisonceto shto pagjashe pozadi planinata. nie ja iskachuvavme karakamen planina. onaa od pesnata kaj shto mu go ukral guncheto na onoj shto se uspal. taa planina gi deli centralna i zapadna makedonija. tuka vo antikata zapochnuvala gorna makedonija. onaa shto bila gore, visoko vo planinite. pokraj patot vidov znak „vergina”. tamu e grobnicata na filip. mi se doeshe. stoev pokraj znakot i se mislev dali da viknam po marko da se vrati i da odime tamu. imashe 9 kilometri. i devet nazad 18. skoro, dvaeset kilometri. kje izgubevme mnogu vreme. kje ne stemneshe i nemashe da stigneme vo planinata za speinje. a vo ramnicata e prenaseleno i nema da mozheme da najdeme mesto za kamping. trgnav, pa se vraiv kaj znakot. pak se pomisliv. i reshiv da ne odam. no si vetiv deka site ovie mesta shto sega gi propuptam, kje dojdam so kola i site kje gi posetam. navistina, egejska makedonija e kako muzej na orvoreno. navistina ima mnogu shto da se vidi. osven pochetokot, kade shto beshe strmno, posle toa malku zaramni. pa jas se polakomiv deka mozheme i celata da ja pomineme vecherva. pa ako i da ne stemni. na nekolku mesta se vozeshe po ramen pat pa mozhevme da pomineme povekje kilometri i pobrzo. i konechno ne stemni. se naogjavme vo seloto georgijani i najdovme mnogu ubavo mesto za spienje. toa beshe nekakvo detsko igralishte, zaramnet i utraven del, podaleku od patot i kandelabrite i od kolite. vo blizina imashe reka kade shto mozhevme da se izbanjame. ama edna ladna voda. sum se smrznal. pcuev koga zavrshiv. odvaj sadovite gi miev posle vechera. mi potekoa prstite od ladnoto. odlichno se drzhevme. mnogu mi beshe milo deka nemavme nikakvi nesoglasuvanja, raspravii i inaetenje. se ni odeshe kao podmachkano. postojano imavme silni i vkusni obroci, redovno se banjavme, spievme na ubavi mesta, posetuvavme ubavi gradovi i sela, nemavme problemi so naselenieto, voda imashe vo sekoe selce i na sekoja planina. svrti na naredna stranica den 7
Објава← Назад кон архивата