Вести
Охрид доби најсовремено опремена служба за спасување во планина – Интервју со Антонио Додевски


Антониот Додевски е раководител во Службата за спасување во планина при Црвен Крст – Охрид, а професионално тој е алпинист и инструктор за Водичи во Планина според IML стандардот.
Дел од фотографиите се превземени од порталот www.ohridnews.com
Кога се роди идејата и потребата за основање на планинска спасителна служба и како започнавте кон нејзина реализација?
На почетокот од 2002 година, од страна на тогаш алпинистичката секција при СПК Магаро од Охрид, беше идентификувана потребата од постоење на ефикасна служба за спасување, пред сè поради сопствените потреби. Тогаш како млади алпинисти, со силен мотив за качување, но и свесни за објективните опасности кои не демнат при алпинистичките активности, како и за непостоењето на системско решение за спасување во случај на планински несреќи, одлучивме сами да се организираме и дa дефинираме јасни процедури, за да може да си помогнеме самите себе и на своите пријатели од клубот.

Набрзо увидовме дека спасувањето на планина, иако почива исклучиво врз алпинистичките вештини, сепак е доста комплексна дејност, која за разлика од алпинизмот како спорт бара многу повеќе финансиски, материјално-технички и логистички ресурси, кои ние како клуб ги немавме, а и не сакавме ова прашање да ни ја одвлече енергијата од нашата примарна цел алпинизмот. Поради тоа, се обративме до Општинската организација на Црвен крст Охрид, која единствено можеше да ни обезбеди минимална логистичка поддршка во тој момент, за да започнеме еден сон, кој го сонуваме веќе 16 години и кој благодарение на финансиската подршка од Европската унија, Министерството за Локална самоуправа и општините од регионот, започна да станува реалност.

Југозападниот дел од Македонија е дефинитивно еден од најпосетуваните и најатрактивните делови од државата за авантуристички туризам. Колкава е важноста на една ваква служба во рамките на еден веќе развиен туристички регион?
Точна е Вашата констатација за југозападниот регион, како најпосетувана дестинација за авантуристички активности во моментов, но јас би рекол дека цела Македонија претставува една атрактивна микро дестинација, која географски, климатски и тематски крие огромен потенцијал за развој на сите видови авантури, особено за т.н. soft adventure тури, кои привлекуваат најголем дел од туристите на глобалниот пазар. Овде мора да се напомене и тоа дека иако потенцијалот е голем, сепак во моментов искористеноста на истиот е минимална, дури и во југозападниот регион кога станува збор за организирани посети и присуство на сериозни туроператори, кои организираат ваков вид тури за своите клиенти.
Причините за тоа се многубројни, но еден од најголемите недостатоци е токму непостоењето на организиран, брз и ефикасен систем за спасување на планина и тешко пристапен терен, односно во средините каде се одвиваат главните активности на овој вид туризам. Самите туристи, а уште повеќе големите туроператори, се свесни за објективните ризици кои ги демнат за време на нивните активности и секогаш при изборот на дестинација, внимаваат на тоа дали и со каков квалитет на службите за спасување располага регионот кој сакаат да го посетат.
Јас често го кажувам следниот пример: Македонија како своевидна микро дестинација, во рамки на поширокиот балкански регион, располага со речиси сличен потенцијал со соседните држави, но кога одреден туроператор, ја анализира целокупната слика, особено делот на управувањето со ризиците и спасувањето, секако дека би избрал своите клиенти да ги носи во некоја од соседните држави, каде на ова прашање веќе подолго време и многу посериозно му се посветува внимание. Токму од овој пример, може да се види и реалното значење на постоењето на организиран и ефикасен систем за спасување, кој ќе може да се носи со сите предизвици. Ние со голем ентузијазам, го правиме тоа во охридскиот регион и се надевам дека ќе послужиме како пример, за и во останатите региони да започне решавањето на ова прашање.

За какви сè активности и потреби е опремена и обучена службата и во кој реон ќе делува?
Службата ќе ја сочинуваат главен тим, составен од 15 алпинисти, односно самостојни спасувачи, тим од 4-5 лекари и повеќе од 30 добро обучени припадници на тимот за логистака. Истата ќе ги покрива териториите на општините Охрид, Струга, Вевчани, Дебрца и Ресен, а секао дека ќе помага и при комплексни операции за спасување на целата територија на Македонија, па дури и во соседните држави, доколку тоа биде потребно и побарано од нас. Во рамки на проектот “Регионот Охридско езеро – безбедна дестинација за авантуристички туризам”, планирана е изградба на современ оперативен и тренинг центар, како и набавка на теренски возила и опрема за изведување на сите сложени операции за спасување при несреќи, кои би можело да се случат во регионот. Она што останува како цел во блиска иднина, е доопремување на службата со специјализирани транспортни средства за во зимски услови, со што целосно ќе може да одговориме на сите предизвици.

Дали службата има оддел за спасување на вода и дали во други делови околу Охридското Езеро постојат слични служби?
Во рамки на Општинската организација на Црвен крст Охрид, веќе подолго време функционира и ефикасно работи Центрот за безбедност и спасување на вода, кој е еден од двата такви центри во рамки на Црвен крст на Р. Македонаија, истиот е надлежен за активностите на сите станици за спасување на отворени води (езера, реки и сл.) и активно секоја сезона ги обезбедува бреговите на охридското езеро од македонска страна. Службата за спасување на планина ќе претставува посебен сегмент во рамки на Општинската организација на Црвен крст Охрид, а во рамки на проектот, предвидено е опремување и обука на спасувачи на вода во Поградец, Р. Албанија, со што во прв момент, на еднакво ниво ќе биде подигната безбедноста на вода од двете страни на границата.

Како ќе бидат информирани туристите и локалното население за постоењето на ваква служба и како тие ќе може да пријават случај на незгода?
Во рамки на проектот, предвидени се повеќе алатки за доближување на службата до граѓаните и посетителите на регионот, како на пример печатени летоци, видео спотови, присуство на интернет преку социјалните мрежи, а планирана е и изработка на апликација за мобилни телефони, преку која посетителите ќе може да добиваат многу корисни информации за безбедноста и состојбата на теренот, но и со притискање на едно СОС копче, ќе може лесно да испраќаат сигнал за помош во оперативниот центар на службата, кој ќе содржи информации за нивната точна локација според ГПС системот, што значително ќе го намали врмето за интервенција неопходно за лоцирање на повредените.

Македонија е мала земја но има голем број на тешко достапни планини и планински масиви. Колкава е важноста да се има слична служба на ниво на цела држава?
Доколку сакаме како држава, сериозно да конкурираме на меѓународниот пазар за авантуристички туризам, секако дека е неопходно покривање на целата териоторија на РМ, со брза и ефикасна служба за спасување. Како што велите, Македонија е мала по територија со голем број тешко пристапни планини, но и покрај тоа, сметам дека може многу едноставно да се овозможи целосна покриеност на територијата со ефикасна служба за спасување. Од моето 16 годишно искуство, од соработката со останатите институции и организации во државата, но и од бројните контакти и посети на странски спасителни служби од развиените земји, Ве уверувам дека во Македонија имаме доволно соодветен кадар, веќе имаме и доволно опрема, возила и специјални воздухоплови, а очигледно дека единствено што ни недостасува, е меѓусебна координација, комуникација, но и сериозна политичка желба за решавање на ова прашање на соодветен начин во согласност со светските стандарди.
За жал, често во минатото бевме сведоци на лоша меѓусебна комуникација или на лоши комбинации од декларативна волја и нестручен кадар, во чии раце често доверувала обврската да предлага решенија и да раководи со одрдени процеси за решавање на ова прашање. Епилогот од сето тоа, е она што веќе сите го знаеме. Доколку сакаме квалитетно да му пристапиме на овој проблем, треба едноставно да ги следиме светските стандарди и искуствата од земјите со богата традиција.
ohrid dobi najsovremeno opremena sluzhba za spasuvanje vo planina – intervju so antonio dodevski antoniot dodevski e rakovoditel vo sluzhbata za spasuvanje vo planina pri crven krst – ohrid, a profesionalno toj e alpinist i instruktor za vodichi vo planina spored iml standardot. del od fotografiite se prevzemeni od portalot www.ohridnews.com koga se rodi idejata i potrebata za osnovanje na planinska spasitelna sluzhba i kako zapochnavte kon nejzina realizacija? na pochetokot od 2002 godina, od strana na togash alpinistichkata sekcija pri spk magaro od ohrid, beshe identifikuvana potrebata od postoenje na efikasna sluzhba za spasuvanje, pred sè poradi sopstvenite potrebi. togash kako mladi alpinisti, so silen motiv za kachuvanje, no i svesni za objektivnite opasnosti koi ne demnat pri alpinistichkite aktivnosti, kako i za nepostoenjeto na sistemsko reshenie za spasuvanje vo sluchaj na planinski nesrekji, odluchivme sami da se organizirame i da definirame jasni proceduri, za da mozhe da si pomogneme samite sebe i na svoite prijateli od klubot. nabrzo uvidovme deka spasuvanjeto na planina, iako pochiva iskluchivo vrz alpinistichkite veshtini, sepak e dosta kompleksna dejnost, koja za razlika od alpinizmot kako sport bara mnogu povekje finansiski, materijalno-tehnichki i logistichki resursi, koi nie kako klub gi nemavme, a i ne sakavme ova prashanje da ni ja odvleche energijata od nashata primarna cel alpinizmot. poradi toa, se obrativme do opshtinskata organizacija na crven krst ohrid, koja edinstveno mozheshe da ni obezbedi minimalna logistichka poddrshka vo toj moment, za da zapochneme eden son, koj go sonuvame vekje 16 godini i koj blagodarenie na finansiskata podrshka od evropskata unija, ministerstvoto za lokalna samouprava i opshtinite od regionot, zapochna da stanuva realnost. jugozapadniot del od makedonija e definitivno eden od najposetuvanite i najatraktivnite delovi od drzhavata za avanturistichki turizam. kolkava e vazhnosta na edna vakva sluzhba vo ramkite na eden vekje razvien turistichki region? tochna e vashata konstatacija za jugozapadniot region, kako najposetuvana destinacija za avanturistichki aktivnosti vo momentov, no jas bi rekol deka cela makedonija pretstavuva edna atraktivna mikro destinacija, koja geografski, klimatski i tematski krie ogromen potencijal za razvoj na site vidovi avanturi, osobeno za t.n. soft adventure turi, koi privlekuvaat najgolem del od turistite na globalniot pazar. ovde mora da se napomene i toa deka iako potencijalot e golem, sepak vo momentov iskoristenosta na istiot e minimalna, duri i vo jugozapadniot region koga stanuva zbor za organizirani poseti i prisustvo na seriozni turoperatori, koi organiziraat vakov vid turi za svoite klienti. prichinite za toa se mnogubrojni, no eden od najgolemite nedostatoci e tokmu nepostoenjeto na organiziran, brz i efikasen sistem za spasuvanje na planina i teshko pristapen teren, odnosno vo sredinite kade se odvivaat glavnite aktivnosti na ovoj vid turizam. samite turisti, a ushte povekje golemite turoperatori, se svesni za objektivnite rizici koi gi demnat za vreme na nivnite aktivnosti i sekogash pri izborot na destinacija, vnimavaat na toa dali i so kakov kvalitet na sluzhbite za spasuvanje raspolaga regionot koj sakaat da go posetat. jas chesto go kazhuvam sledniot primer: makedonija kako svoevidna mikro destinacija, vo ramki na poshirokiot balkanski region, raspolaga so rechisi slichen potencijal so sosednite drzhavi, no koga odreden turoperator, ja analizira celokupnata slika, osobeno delot na upravuvanjeto so rizicite i spasuvanjeto, sekako deka bi izbral svoite klienti da gi nosi vo nekoja od sosednite drzhavi, kade na ova prashanje vekje podolgo vreme i mnogu poseriozno mu se posvetuva vnimanie. tokmu od ovoj primer, mozhe da se vidi i realnoto znachenje na postoenjeto na organiziran i efikasen sistem za spasuvanje, koj kje mozhe da se nosi so site predizvici. nie so golem entuzijazam, go pravime toa vo ohridskiot region i se nadevam deka kje posluzhime kako primer, za i vo ostanatite regioni da zapochne reshavanjeto na ova prashanje. za kakvi sè aktivnosti i potrebi e opremena i obuchena sluzhbata i vo koj reon kje deluva? sluzhbata kje ja sochinuvaat glaven tim, sostaven od 15 alpinisti, odnosno samostojni spasuvachi, tim od 4-5 lekari i povekje od 30 dobro obucheni pripadnici na timot za logistaka. istata kje gi pokriva teritoriite na opshtinite ohrid, struga, vevchani, debrca i resen, a sekao deka kje pomaga i pri kompleksni operacii za spasuvanje na celata teritorija na makedonija, pa duri i vo sosednite drzhavi, dokolku toa bide potrebno i pobarano od nas. vo ramki na proektot “regionot ohridsko ezero – bezbedna destinacija za avanturistichki turizam”, planirana e izgradba na sovremen operativen i trening centar, kako i nabavka na terenski vozila i oprema za izveduvanje na site slozheni operacii za spasuvanje pri nesrekji, koi bi mozhelo da se sluchat vo regionot. ona shto ostanuva kako cel vo bliska idnina, e doopremuvanje na sluzhbata so specijalizirani transportni sredstva za vo zimski uslovi, so shto celosno kje mozhe da odgovorime na site predizvici. dali sluzhbata ima oddel za spasuvanje na voda i dali vo drugi delovi okolu ohridskoto ezero postojat slichni sluzhbi? vo ramki na opshtinskata organizacija na crven krst ohrid, vekje podolgo vreme funkcionira i efikasno raboti centrot za bezbednost i spasuvanje na voda, koj e eden od dvata takvi centri vo ramki na crven krst na r. makedonaija, istiot e nadlezhen za aktivnostite na site stanici za spasuvanje na otvoreni vodi (ezera, reki i sl.) i aktivno sekoja sezona gi obezbeduva bregovite na ohridskoto ezero od makedonska strana. sluzhbata za spasuvanje na planina kje pretstavuva poseben segment vo ramki na opshtinskata organizacija na crven krst ohrid, a vo ramki na proektot, predvideno e opremuvanje i obuka na spasuvachi na voda vo pogradec, r. albanija, so shto vo prv moment, na ednakvo nivo kje bide podignata bezbednosta na voda od dvete strani na granicata. kako kje bidat informirani turistite i lokalnoto naselenie za postoenjeto na vakva sluzhba i kako tie kje mozhe da prijavat sluchaj na nezgoda? vo ramki na proektot, predvideni se povekje alatki za doblizhuvanje na sluzhbata do gragjanite i posetitelite na regionot, kako na primer pechateni letoci, video spotovi, prisustvo na internet preku socijalnite mrezhi, a planirana e i izrabotka na aplikacija za mobilni telefoni, preku koja posetitelite kje mozhe da dobivaat mnogu korisni informacii za bezbednosta i sostojbata na terenot, no i so pritiskanje na edno sos kopche, kje mozhe lesno da isprakjaat signal za pomosh vo operativniot centar na sluzhbata, koj kje sodrzhi informacii za nivnata tochna lokacija spored gps sistemot, shto znachitelno kje go namali vrmeto za intervencija neophodno za lociranje na povredenite. makedonija e mala zemja no ima golem broj na teshko dostapni planini i planinski masivi. kolkava e vazhnosta da se ima slichna sluzhba na nivo na cela drzhava? dokolku sakame kako drzhava, seriozno da konkurirame na megjunarodniot pazar za avanturistichki turizam, sekako deka e neophodno pokrivanje na celata teriotorija na rm, so brza i efikasna sluzhba za spasuvanje. kako shto velite, makedonija e mala po teritorija so golem broj teshko pristapni planini, no i pokraj toa, smetam deka mozhe mnogu ednostavno da se ovozmozhi celosna pokrienost na teritorijata so efikasna sluzhba za spasuvanje. od moeto 16 godishno iskustvo, od sorabotkata so ostanatite institucii i organizacii vo drzhavata, no i od brojnite kontakti i poseti na stranski spasitelni sluzhbi od razvienite zemji, ve uveruvam deka vo makedonija imame dovolno soodveten kadar, vekje imame i dovolno oprema, vozila i specijalni vozduhoplovi, a ochigledno deka edinstveno shto ni nedostasuva, e megjusebna koordinacija, komunikacija, no i seriozna politichka zhelba za reshavanje na ova prashanje na soodveten nachin vo soglasnost so svetskite standardi. za zhal, chesto vo minatoto bevme svedoci na losha megjusebna komunikacija ili na loshi kombinacii od deklarativna volja i nestruchen kadar, vo chii race chesto doveruvala obvrskata da predlaga reshenija i da rakovodi so odrdeni procesi za reshavanje na ova prashanje. epilogot od seto toa, e ona shto vekje site go znaeme. dokolku sakame kvalitetno da mu pristapime na ovoj problem, treba ednostavno da gi sledime svetskite standardi i iskustvata od zemjite so bogata tradicija.
Објава← Назад кон архивата