Исхрана
Витамин за Вид-амин

Основни карактеристики
Витаминот А претставува генерички термин кој опфаќа група на липосолубилни антиоксиданси способни и потребни за бројни функции во организмот. Постојат два облика на витаминот А, функционален витамин А познат уште и како ретинол и провитамини А односно каротеноиди кои повеќе се застапени во растенијата. Каротеноидите иако се сосема друга група на соединенија тие можат во одредени ситуации (дефицит) да бидат претворени во активен витамин А па затоа се викаат и провитамини.
Овие антиоксиданси се апсорбираат во горните партии на тенкото црево во присуство на масти (липосолубилни витамини), а резервно се чуваат во црниот дроб во форма на естери. Резервите се доволни за една до две години кај повеќето возрасни луѓе.
Функција
Ретиналот, односно оксидираниот метаболит на ретинолот е потребен за процесите на визуелизација. Рецепторните клетки во ретината на окото, стапчињата и чепчињата, содржат фотосензитивен пигмент односно фоторецепторен протеин родопсин во чии што состав влегува ретиналот. Доколку витаминот А, односно ретиналот е во дефицит родопсинот не е во можност да се продуцира и последователно настанува состојба наречена ноќно слепило.
Витаминот А исто така е важен за одржување на влажноста на конјунктивата со што го штити окото од инфекции. Затоа капките со витамин А се покажале како ефективен третман на специфични воспаленија на окото.
Во комбинација пак со други антиоксиданси како витамините C и Е тој игра улога во превенцијата на старосното поврзаната загуба на видот. Според AREDS (Age-Related Eye Disease Study) студијата, луѓето што ги примале препорачаните дневни дози на гореспоменатите антиоксиданси имале 25% помалку шанси за старосно губење на видот.
Дневни потреби и хранителни извори
И како во сите останати случаи, најдобриот начин на внесување на овој витамин е преку исхраната. Тој е составен дел на црниот дроб, црвените пиперки, морковите, зелената салата, тиквата и сувите кајсии.
Дневните вредности за овој витамин се 5,000 IU (интернационални единици), а најдобриот животински извор на овој витамин е џигерот кој на 100g просечно содржи дури 75,300 IU што е извонредна количина. Вегетаријанците пак може да ги задоволуваат своите потреби од растителните продукти богати со бета-каротен.
vitamin za vid-amin osnovni karakteristiki vitaminot a pretstavuva generichki termin koj opfakja grupa na liposolubilni antioksidansi sposobni i potrebni za brojni funkcii vo organizmot. postojat dva oblika na vitaminot a, funkcionalen vitamin a poznat ushte i kako retinol i provitamini a odnosno karotenoidi koi povekje se zastapeni vo rastenijata. karotenoidite iako se sosema druga grupa na soedinenija tie mozhat vo odredeni situacii (deficit) da bidat pretvoreni vo aktiven vitamin a pa zatoa se vikaat i provitamini. ovie antioksidansi se apsorbiraat vo gornite partii na tenkoto crevo vo prisustvo na masti (liposolubilni vitamini), a rezervno se chuvaat vo crniot drob vo forma na esteri. rezervite se dovolni za edna do dve godini kaj povekjeto vozrasni lugje. funkcija retinalot, odnosno oksidiraniot metabolit na retinolot e potreben za procesite na vizuelizacija. receptornite kletki vo retinata na okoto, stapchinjata i chepchinjata, sodrzhat fotosenzitiven pigment odnosno fotoreceptoren protein rodopsin vo chii shto sostav vleguva retinalot. dokolku vitaminot a, odnosno retinalot e vo deficit rodopsinot ne e vo mozhnost da se producira i posledovatelno nastanuva sostojba narechena nokjno slepilo. vitaminot a isto taka e vazhen za odrzhuvanje na vlazhnosta na konjunktivata so shto go shtiti okoto od infekcii. zatoa kapkite so vitamin a se pokazhale kako efektiven tretman na specifichni vospalenija na okoto. vo kombinacija pak so drugi antioksidansi kako vitaminite c i e toj igra uloga vo prevencijata na starosnoto povrzanata zaguba na vidot. spored areds (age-related eye disease study) studijata, lugjeto shto gi primale preporachanite dnevni dozi na gorespomenatite antioksidansi imale 25% pomalku shansi za starosno gubenje na vidot. dnevni potrebi i hranitelni izvori i kako vo site ostanati sluchai, najdobriot nachin na vnesuvanje na ovoj vitamin e preku ishranata. toj e sostaven del na crniot drob, crvenite piperki, morkovite, zelenata salata, tikvata i suvite kajsii. dnevnite vrednosti za ovoj vitamin se 5,000 iu (internacionalni edinici), a najdobriot zhivotinski izvor na ovoj vitamin e djigerot koj na 100g prosechno sodrzhi duri 75,300 iu shto e izvonredna kolichina. vegetarijancite pak mozhe da gi zadovoluvaat svoite potrebi od rastitelnite produkti bogati so beta-karoten.
Објава← Назад кон архивата