Вести
Снежно слепило – како правилно да се заштитиме


Сонцето од севкупната своја енергија врз земјата емитира двемилијардити дел, кои чуда прави во одржувањето на биолошката рамнотежа. Биолошко значење секако имаат ултравиолетовите зраци(УВ) и инфрацрвените зраци(ИЦ)
Ултравиолетовите зраци се поделени во три спектра во зависност од нивната бранова должина. Најштетните се тие со најкуса бранова должина и по среќа наша тие се губат во високите слоеви на атмосферата односно стратосферата. Тие се УВ-Ц и се со спектар од 100-280 нано метри. Другите два типа УВ-А и УВ-Б се во спектарот од 280-315 до 400 нано метри и се одговорни за промените на очните структури.
Секако дека најбитен регулатор на УВ зрачењето е висината на сонцето што зависи од географската широчина, сезоната и се разбира местото каде што сме, односно надморската височина. Од ова следи дека на повисока надморска висина УВ зраците се со поголем интензитет бидејќи поминуваат покус пат. Интензитетот на УВ зраците се зголемува за 4% на секои 300 метри надморска висина.
Честопати се замислуваме како добиваме зацрвенета кожа и снежно слепило во облачни денови особено кога се наоѓаме на планина практикувајќи го омилениот зимски спорт.

Честотата на снежното слепило по престоја на висока надморска височина веднаш го лоцира и најбитниот етиолошки фактор а тоа е рефлексијата . На снег дури 80% од пристигнатите УВ зраци се рефлектираат, на земја само 10% а на песок 25%.
Истражувањата довеле до заклучок дека очите во текот на денот на плажа се оптеретени со УВ зраци од 260 килоџули по метар квадратен а на снег дури 658 килоџули.
Кожата се прилагодува на УВ зраците со стварање на меланин, но очите немаат таква способност.
Рожницата, конјуктивата и леќата се главните жртви на УВ зраците кои преку низа на фотохемиски и топлотни реакции доведуваат до нивни точкести оштетувања. Соголените сензитивни нервни завршетоци се одговорни за силниот болен синдром.
До појавата на првите симптоми има латентен период од 4-6 часа, некогаш и повеќе. Се јавува силна болка и печење во очите со чувство како да имаме песок под капаците.
Состојбата се подобрува со ургентно аплицирање на локален анестетик за очи, маслен раствор на витамин А и антибиотска маст. Сите симптоми исчезнуваат постепени за неколку дена, и во голем процент без трајни последици по здравјето на нашите очи. Фотокератитисот (снежно слепило) е непријатна состојба која ни дава и јасни предупредувања за користење на заштита за да се избегнат евентуалните хронични промени (катаракта, птеригиум, карцином на очите)

Основна превентивна мерка при престојот на планина пред се во зимски периоди е користење на соодветни заштитни очила. Очилата треба да бидат со специфични заштитни филтри кои ги апсорбираат 100% УВА и УВБ зраците. Ваквите типови на очила се препознаваат по ознаката УВ 400 или УВ 380 нанометри. Препорачливо е да бидат во вид на маска со странична заштита и заштита на околната кожа која е многу осетлива и тенка.
Степенот за затемнетоста на очилата не е мерка за заштита бидејќи битен е заштитниот фактор а не бојата. Темните очила ја прошируваат зеницата повеќе од потребно со можност за влегување на повеќе нефилтрирани УВ зраци.
Навиките за користење на заштитните очила во благодетите на снежните убавини и верувањето за нивнотозаштитно дејство се доволен услов да избегнете непријатни последици. Препораките за носење на резервни заштитни очила во вашиот ранец треба сериозна да се испочитуваат најмногу во повеќедневни планинарски тури за да не го доживеете она што авторот на оваа статија никогаш нема да го заборави.
УБАВА ЗИМА!!
snezhno slepilo – kako pravilno da se zashtitime sonceto od sevkupnata svoja energija vrz zemjata emitira dvemilijarditi del, koi chuda pravi vo odrzhuvanjeto na bioloshkata ramnotezha. bioloshko znachenje sekako imaat ultravioletovite zraci(uv) i infracrvenite zraci(ic) ultravioletovite zraci se podeleni vo tri spektra vo zavisnost od nivnata branova dolzhina. najshtetnite se tie so najkusa branova dolzhina i po srekja nasha tie se gubat vo visokite sloevi na atmosferata odnosno stratosferata. tie se uv-c i se so spektar od 100-280 nano metri. drugite dva tipa uv-a i uv-b se vo spektarot od 280-315 do 400 nano metri i se odgovorni za promenite na ochnite strukturi. sekako deka najbiten regulator na uv zrachenjeto e visinata na sonceto shto zavisi od geografskata shirochina, sezonata i se razbira mestoto kade shto sme, odnosno nadmorskata visochina. od ova sledi deka na povisoka nadmorska visina uv zracite se so pogolem intenzitet bidejkji pominuvaat pokus pat. intenzitetot na uv zracite se zgolemuva za 4% na sekoi 300 metri nadmorska visina. chestopati se zamisluvame kako dobivame zacrveneta kozha i snezhno slepilo vo oblachni denovi osobeno koga se naogjame na planina praktikuvajkji go omileniot zimski sport. chestotata na snezhnoto slepilo po prestoja na visoka nadmorska visochina vednash go locira i najbitniot etioloshki faktor a toa e refleksijata . na sneg duri 80% od pristignatite uv zraci se reflektiraat, na zemja samo 10% a na pesok 25%. istrazhuvanjata dovele do zakluchok deka ochite vo tekot na denot na plazha se optereteni so uv zraci od 260 kilodjuli po metar kvadraten a na sneg duri 658 kilodjuli. kozhata se prilagoduva na uv zracite so stvaranje na melanin, no ochite nemaat takva sposobnost. rozhnicata, konjuktivata i lekjata se glavnite zhrtvi na uv zracite koi preku niza na fotohemiski i toplotni reakcii doveduvaat do nivni tochkesti oshtetuvanja. sogolenite senzitivni nervni zavrshetoci se odgovorni za silniot bolen sindrom. do pojavata na prvite simptomi ima latenten period od 4-6 chasa, nekogash i povekje. se javuva silna bolka i pechenje vo ochite so chuvstvo kako da imame pesok pod kapacite. sostojbata se podobruva so urgentno apliciranje na lokalen anestetik za ochi, maslen rastvor na vitamin a i antibiotska mast. site simptomi ischeznuvaat postepeni za nekolku dena, i vo golem procent bez trajni posledici po zdravjeto na nashite ochi. fotokeratitisot (snezhno slepilo) e neprijatna sostojba koja ni dava i jasni predupreduvanja za koristenje na zashtita za da se izbegnat eventualnite hronichni promeni (katarakta, pterigium, karcinom na ochite) osnovna preventivna merka pri prestojot na planina pred se vo zimski periodi e koristenje na soodvetni zashtitni ochila. ochilata treba da bidat so specifichni zashtitni filtri koi gi apsorbiraat 100% uva i uvb zracite. vakvite tipovi na ochila se prepoznavaat po oznakata uv 400 ili uv 380 nanometri. preporachlivo e da bidat vo vid na maska so stranichna zashtita i zashtita na okolnata kozha koja e mnogu osetliva i tenka. stepenot za zatemnetosta na ochilata ne e merka za zashtita bidejkji biten e zashtitniot faktor a ne bojata. temnite ochila ja proshiruvaat zenicata povekje od potrebno so mozhnost za vleguvanje na povekje nefiltrirani uv zraci. navikite za koristenje na zashtitnite ochila vo blagodetite na snezhnite ubavini i veruvanjeto za nivnotozashtitno dejstvo se dovolen uslov da izbegnete neprijatni posledici. preporakite za nosenje na rezervni zashtitni ochila vo vashiot ranec treba seriozna da se ispochituvaat najmnogu vo povekjednevni planinarski turi za da ne go dozhiveete ona shto avtorot na ovaa statija nikogash nema da go zaboravi. ubava zima!!
Објава← Назад кон архивата