Вести
Мојата прва експедиција – Ден 2 (Торино-Сестриере 116км)


Претходни страници од книгата: Ден 1
Многу е важно кога барате место за спиење да имате и „сува” опција, каде би се скриле доколку почне да врне сред ноќ. А бидејќи никој од нас немаше водонепропустлив шатор, тоа беше многу важно. Немавме никакво претходно искуство со временските услови на Алпите. Подоцна ќе дознаеме дека тоа е многу дождлив регион, затоа е и зелено преку целата година.
Утрото не разбуди некој трактор на којшто имаше прикачено нешто како крила за прскање на пченката. Прв пат видов такво нешто. Ете зошто е толкава пченката, нон-стоп ја клукаат со хемии. И почна многу гласно да прска. Моравме да избегаме. Одма собравме шаторите и тргнавме. Според картата кратко требаше да бидеме во Торино. Големи, многу големи индустриски зони пред секој град. Возиш и насекаде околу тебе магацини, производствени погони и џамбо маркети. Веќе беше извесно дека ќе заврне. На влез во Торино застанавме за утринско кафе. Цената беше 1.20 еур. Не беше скапо. И кај нас е толку. Потоа почнавме да се пикаме по некои тесни улички пред да влеземе во градот. И конечно почна да врне. Се посилно и посилно. Се сокривме под дрвата во еден парк во којшто застанавме и да јадеме. Беше ладно утро. Алпите имаат големо влијание во Торино. Јадевме и продолживме кон центарот.
Нè водеше една голема улица со многу сообраќај и автобуси и шинобуси. Да не знаеш од каде ти доаѓа опасноста. Не сакам такви градови. Но Торино имаше некаков друг шмек. Стигнавме во центарот и се сокривме под едни сводови. Бевме токму на централниот плоштад. Лево се гледаше старата кралска палата. Таму престојувале кралевите од династијата Савоја. Ми пријде еден човек и ми вика: Are you form FYROM, from Macedonia? Не познал по знамињата на точаците. Леле кога сум му се свртел. Кој фиром бе, му викам. Проба да се извади на тоа дека го кажал и зборот Macedonia. Ама не ме интересира. Малку му викав со повисок тон, кренав паника за и другите луѓе да приметат за да му биде незгодно. Да сфатат и другите демек којзнае што лошо ми направил. Си избега. Дождот немаше абер да престане. Ни се здодеа од стоење под сводовите и се стрчавме кон кралската палата, таму да подремеме малку.
Се плаќаше карта за влез, но сепак имаше и бесплатни делови коишто беа отворен за посета. Абе кралска палата. Луѓето што имаа завршено со турата во палатата излегуваа од друг крај на палатата и си заминуваа. Гоце праша од каде излегуваат тие луѓе, а јас му одговорив дека тоа е јавна кујна и дека добиле гага ручек. Па се попали и ние да сме оделе да сме чекале ред. И тука ни досади па отидовме во една кафетерија за Марко да го наполни лап-топот и да пијат кафе. Тоа го искористивме јас и Јово да прошетаме малку низ центарот на градот. Се криевме под терасите коишто беа покриени со сводови. Непрегледни коридори со сводови. Тогаш сфатив дека Торино е многу поубав, помирен и почист од Милано. Ми се допадна градот. После четири часа стоење во место заради дождот, конечно преврна и можевме да продолжиме кон Алпите. Прашавме еден полицаец за излез. Убаво ни го покажа патот. Требаше да се движиме по Виа Рома, долга широка улица којашто води до главната железничка станица, покрај фабриката на ФИАТ и стадионот Деле Алпи до летната резиденција на италиајнските кралеви, дворец наречен Ступиниџи.
Пред дворецот лево и десно имаше штали и на секоја штала презимето на фамилијата што ја поседува таа штала. Коњите од тие штали трчаат заедно со коњите на кралот. Порано тоа било привилегија, но некои се уште ја почитуваа и им значеше.

Продолживме кон следниот голем град Пинероло. Насекаде имаше зелени полиња, убави дрвореди и прецизно обработени ниви. Генерално ни во Италија, ни во Франција не видовме некој да работи на тие ниви, а сепак беа обработени. Сообраќај на секој пат. Не се движевме по автопат бидејќи е забрането и заради опасноста, но и овде беше многу опасно. Постојано имаше возила бидејќи тоа беше дел од денот кога луѓето си одат од работа. Алпите беа се поблиску. Гоце имаше проблем со задната осовина и касетата па мораше да ги смени. Тоа го направивме на влезот во Пинероло. Човекот во сервисот беше толку добар што остана после работното време за да го средиме проблемот. Му рековме дека одиме на Тур де Франс и дека вечерта ќе треба да стигнеме до Сестриере. Ни се сожали и реши да ни помогне. Додека се работеше на точакот јас и Марко отидовме да купиме нешто за јадење пред да затворат продавниците. По пат накај Пинероло имаше електронски билборди на кои се најавуваше доаѓањето на ТдФ во областа и периодот во кој патиштата ќе бидат затворени заради караванот.

Каква возбуда? Се поблиску сме до турот. Колите што не поминуваа ни свиреа за да не поздрават. Мило им беше дека доаѓаме во нивната земја заради трката. Имаше и многу велосипедисти, но не беа нешто посебно возбудени за турот. Не како нас. Можеби зошто повеќе си го сакаат џирото. Еден кружен тек го најави влезот во Пинероло.

Се сликавме и продолживме кон центарот да најдеме парк за да јадеме и да решиме што ќе правиме после. Седнавме во паркчето, се измивме, јадевме, одморивме и го чекавме Гоце може пола саат за да купи цигари. Продавниците за цигари ги викаше табакери. Купил цигари, дојде во паркот, му се изнавикавме малку затоа што долго време во немаше и продолживме. Никој во градот не се потресуваше премногу за турот. Имаше некои барови во центарот па со гостите успеавме да направевме муабет и им кажавме дека сме тргнале кон Сестриере. Не направија будали. Некои ни рекоа дека во Преџелато, населба пред Сестриере, имало пола метар снег и дека со точаци ќе биде невозможно да се помине. Рековме дека ќе пробаме. Беше околу 22 часот. Моравме да возиме. Кога го планирав овој дел од турата, јас знаев дека веќе завлегуваме во Алпите. Но ги потценив. Моравме да возиме навечер за да го надополниме времето што го изгубивме во Торино криејќи се од дождот. Но вака беше можеби и подобро. Ако возевме преку ден ќе требаше да спиеме ноќта во Алпите сред никаде на невиден ветер и студ. Ние решивме да возиме.
Се уште не држеше еуфоријата. Утре ќе следиме етапа на Тур де Франс. Па не е мала работа. Возевме во темница. Небото беше ведро. По цела должина на патот имаше населени места. Кој да не види не прави будали. Ние навистина не знаевме каде одиме. Полека, еден по еден почнавме да попуштаме. Гоце почна многу да заостанува, па Марко се почесто почна да бара одмор. Ако застанеме тука ништо од утрешниот ден. Имаше опасност да ја пропуштиме етапата којашто планиравме да ја гледаме пред Сестриере. Затоа моравме да продолжиме. Не смеам да ризикувам ништо. Дуваше страшно силен ветер. Тоа правеше да биде уште поладно. Веќе немаше ни населени места. Пустелија. Почнавме да туркаме зошто немаше ефект возејќи да му се спротивставуваме на ветрот. Веќе ништо не ти е интересно.
Пцуеш сè. Што ли мајка бараме тука? Абе многу беше напорно, не уби ветерот. Ај викаме ќе се разонодиме. Извадив еден спреј што ги планиравме за цртање на асфалтот и почнав да пишувам. Ништо не се познаваше. Ветерот не му даваше на спрејот да допре до асфалтот и да остави боја. Е толку силно дуваше. Спрејот не оставаше трага на патот дури ни кога го доближив на два сантиметра. Иначе носев два спреја за да пишувам пароли и сонца на асфалтот. Направив и картонски шаблон со којшто требаше да цртам идеално сонце со 16 краци. МАКЕДОНИЈА!!! Ми падна криво дека џабе ги носам кога не можам да напишам ништо. Стигнавме до Преџелато. Тоа е исто така скијачки центар но се состои од повеќе планински села. Ништо од снегот. Џабе не испалшија доле. Возевме и туркавме. Само читаш по таблите некои имиња на села. Да се прави нешто, да се остане свесен. Но мене тоа не ми одеше баш најдобро. Збор немавме кажано веќе долго време. Осетив дека веќе се губам и дека истовремено туркам и спијам. Како мал имав читано дека од исцрпеност некои делови и центри во мозокот можат да се исклучат за да се заштеди енергија. Можеби токму тоа ми се случуваше. Му реков на Јово да ми даде 15 минути да поспијам. Памтам дека седнавме на едни скали што водеа во една куќа. Тука се скривме од ветерот, седнав и заспав во истиот миг. После на картата видовме дека дел од угорницата потегот околу Преџелато бил и 20 проценти. Што е многу, многу е. Јово ме разбуди и ми даде да јадам нешто. Морав да кренам шеќер. Картата покажуваше дека не сме далеку од Сестриере. Конечно го видовме и знакот.

Беше околу 5 часот наутро. Знаете ли како е да се биде во тоа време на Алпите на отворено? Екстремно ладно, ветровито, опасно, откачено. Еј, ама влогот е голем. Веќе станав целосно бескорисен. Седнавме да јадеме во едно зимско засолниште. Оние што се користат ако забегате некаде и ве завее снег. А каде ли се Марко и Гоце? Се надевам дека се заедно и дека не им е ладно како нас. Се скривме од ветерот да јадеме. Носев ракавици со кратки прсти. Немав сила ни да ги облечам долгите ракавици. Делот од прстите што не ми беше покриен ми беше помодрен од ладното и не ги чувствував. Јадевме нешто колку да се рече и Јово отиде да бара место за спиење, а јас требаше да се соземам и да го соберам јадењето. Набрзо го најдов во близина на засолништето. Целосно бев исцрпен. Веќе се раздени. Сфаќаме каде сме ја поминале ноќта туркајќи по патот. Изгрејсонцето ни ја откри целата убавина на Алпите. Тоа беше нашата награда за целовечерното патење. Легнавме под некои борови. Не пуштивме шатор зошто бевме уморни. Облековме се што имаме и влеговме во вреќа. Абе еден студен ветер што дуваше. Таман ќе заспијам, ќе се стоплам од сонцето што проаѓаше низ гранките на боровите и ветерот ќе ме разбуди. Ми поминуваше низ вреќа, низ шушкавец и дрес. Како низ душава да ми дуваше. Беше многу ладно.
И туку ќе се разбудам и ќе видам каде сме. Абе една глетка. Врвови над 4000 метри, снегови, глечери, чисто небо. Милина. Ќе си се насмеам и ќе се свртам да се доспијам. А Јово спие ли спие.
Сврти на наредна страница: Ден 3
mojata prva ekspedicija – den 2 (torino-sestriere 116km) prethodni stranici od knigata: den 1 mnogu e vazhno koga barate mesto za spienje da imate i „suva” opcija, kade bi se skrile dokolku pochne da vrne sred nokj. a bidejkji nikoj od nas nemashe vodonepropustliv shator, toa beshe mnogu vazhno. nemavme nikakvo prethodno iskustvo so vremenskite uslovi na alpite. podocna kje doznaeme deka toa e mnogu dozhdliv region, zatoa e i zeleno preku celata godina. utroto ne razbudi nekoj traktor na kojshto imashe prikacheno neshto kako krila za prskanje na pchenkata. prv pat vidov takvo neshto. ete zoshto e tolkava pchenkata, non-stop ja klukaat so hemii. i pochna mnogu glasno da prska. moravme da izbegame. odma sobravme shatorite i trgnavme. spored kartata kratko trebashe da bideme vo torino. golemi, mnogu golemi industriski zoni pred sekoj grad. vozish i nasekade okolu tebe magacini, proizvodstveni pogoni i djambo marketi. vekje beshe izvesno deka kje zavrne. na vlez vo torino zastanavme za utrinsko kafe. cenata beshe 1.20 eur. ne beshe skapo. i kaj nas e tolku. potoa pochnavme da se pikame po nekoi tesni ulichki pred da vlezeme vo gradot. i konechno pochna da vrne. se posilno i posilno. se sokrivme pod drvata vo eden park vo kojshto zastanavme i da jademe. beshe ladno utro. alpite imaat golemo vlijanie vo torino. jadevme i prodolzhivme kon centarot. nè vodeshe edna golema ulica so mnogu soobrakjaj i avtobusi i shinobusi. da ne znaesh od kade ti doagja opasnosta. ne sakam takvi gradovi. no torino imashe nekakov drug shmek. stignavme vo centarot i se sokrivme pod edni svodovi. bevme tokmu na centralniot ploshtad. levo se gledashe starata kralska palata. tamu prestojuvale kralevite od dinastijata savoja. mi prijde eden chovek i mi vika: are you form fyrom, from macedonia? ne poznal po znaminjata na tochacite. lele koga sum mu se svrtel. koj firom be, mu vikam. proba da se izvadi na toa deka go kazhal i zborot macedonia. ama ne me interesira. malku mu vikav so povisok ton, krenav panika za i drugite lugje da primetat za da mu bide nezgodno. da sfatat i drugite demek kojznae shto losho mi napravil. si izbega. dozhdot nemashe aber da prestane. ni se zdodea od stoenje pod svodovite i se strchavme kon kralskata palata, tamu da podrememe malku. se plakjashe karta za vlez, no sepak imashe i besplatni delovi koishto bea otvoren za poseta. abe kralska palata. lugjeto shto imaa zavrsheno so turata vo palatata izleguvaa od drug kraj na palatata i si zaminuvaa. goce prasha od kade izleguvaat tie lugje, a jas mu odgovoriv deka toa e javna kujna i deka dobile gaga ruchek. pa se popali i nie da sme odele da sme chekale red. i tuka ni dosadi pa otidovme vo edna kafeterija za marko da go napolni lap-topot i da pijat kafe. toa go iskoristivme jas i jovo da proshetame malku niz centarot na gradot. se krievme pod terasite koishto bea pokrieni so svodovi. nepregledni koridori so svodovi. togash sfativ deka torino e mnogu poubav, pomiren i pochist od milano. mi se dopadna gradot. posle chetiri chasa stoenje vo mesto zaradi dozhdot, konechno prevrna i mozhevme da prodolzhime kon alpite. prashavme eden policaec za izlez. ubavo ni go pokazha patot. trebashe da se dvizhime po via roma, dolga shiroka ulica kojashto vodi do glavnata zheleznichka stanica, pokraj fabrikata na fiat i stadionot dele alpi do letnata rezidencija na italiajnskite kralevi, dvorec narechen stupinidji. pred dvorecot levo i desno imashe shtali i na sekoja shtala prezimeto na familijata shto ja poseduva taa shtala. konjite od tie shtali trchaat zaedno so konjite na kralot. porano toa bilo privilegija, no nekoi se ushte ja pochituvaa i im znacheshe. prodolzhivme kon sledniot golem grad pinerolo. nasekade imashe zeleni polinja, ubavi drvoredi i precizno obraboteni nivi. generalno ni vo italija, ni vo francija ne vidovme nekoj da raboti na tie nivi, a sepak bea obraboteni. soobrakjaj na sekoj pat. ne se dvizhevme po avtopat bidejkji e zabraneto i zaradi opasnosta, no i ovde beshe mnogu opasno. postojano imashe vozila bidejkji toa beshe del od denot koga lugjeto si odat od rabota. alpite bea se poblisku. goce imashe problem so zadnata osovina i kasetata pa morashe da gi smeni. toa go napravivme na vlezot vo pinerolo. chovekot vo servisot beshe tolku dobar shto ostana posle rabotnoto vreme za da go sredime problemot. mu rekovme deka odime na tur de frans i deka vecherta kje treba da stigneme do sestriere. ni se sozhali i reshi da ni pomogne. dodeka se raboteshe na tochakot jas i marko otidovme da kupime neshto za jadenje pred da zatvorat prodavnicite. po pat nakaj pinerolo imashe elektronski bilbordi na koi se najavuvashe doagjanjeto na tdf vo oblasta i periodot vo koj patishtata kje bidat zatvoreni zaradi karavanot. kakva vozbuda? se poblisku sme do turot. kolite shto ne pominuvaa ni svirea za da ne pozdravat. milo im beshe deka doagjame vo nivnata zemja zaradi trkata. imashe i mnogu velosipedisti, no ne bea neshto posebno vozbudeni za turot. ne kako nas. mozhebi zoshto povekje si go sakaat djiroto. eden kruzhen tek go najavi vlezot vo pinerolo. se slikavme i prodolzhivme kon centarot da najdeme park za da jademe i da reshime shto kje pravime posle. sednavme vo parkcheto, se izmivme, jadevme, odmorivme i go chekavme goce mozhe pola saat za da kupi cigari. prodavnicite za cigari gi vikashe tabakeri. kupil cigari, dojde vo parkot, mu se iznavikavme malku zatoa shto dolgo vreme vo nemashe i prodolzhivme. nikoj vo gradot ne se potresuvashe premnogu za turot. imashe nekoi barovi vo centarot pa so gostite uspeavme da napravevme muabet i im kazhavme deka sme trgnale kon sestriere. ne napravija budali. nekoi ni rekoa deka vo predjelato, naselba pred sestriere, imalo pola metar sneg i deka so tochaci kje bide nevozmozhno da se pomine. rekovme deka kje probame. beshe okolu 22 chasot. moravme da vozime. koga go planirav ovoj del od turata, jas znaev deka vekje zavleguvame vo alpite. no gi potceniv. moravme da vozime navecher za da go nadopolnime vremeto shto go izgubivme vo torino kriejkji se od dozhdot. no vaka beshe mozhebi i podobro. ako vozevme preku den kje trebashe da spieme nokjta vo alpite sred nikade na neviden veter i stud. nie reshivme da vozime. se ushte ne drzheshe euforijata. utre kje sledime etapa na tur de frans. pa ne e mala rabota. vozevme vo temnica. neboto beshe vedro. po cela dolzhina na patot imashe naseleni mesta. koj da ne vidi ne pravi budali. nie navistina ne znaevme kade odime. poleka, eden po eden pochnavme da popushtame. goce pochna mnogu da zaostanuva, pa marko se pochesto pochna da bara odmor. ako zastaneme tuka nishto od utreshniot den. imashe opasnost da ja propushtime etapata kojashto planiravme da ja gledame pred sestriere. zatoa moravme da prodolzhime. ne smeam da rizikuvam nishto. duvashe strashno silen veter. toa praveshe da bide ushte poladno. vekje nemashe ni naseleni mesta. pustelija. pochnavme da turkame zoshto nemashe efekt vozejkji da mu se sprotivstavuvame na vetrot. vekje nishto ne ti e interesno. pcuesh sè. shto li majka barame tuka? abe mnogu beshe naporno, ne ubi veterot. aj vikame kje se razonodime. izvadiv eden sprej shto gi planiravme za crtanje na asfaltot i pochnav da pishuvam. nishto ne se poznavashe. veterot ne mu davashe na sprejot da dopre do asfaltot i da ostavi boja. e tolku silno duvashe. sprejot ne ostavashe traga na patot duri ni koga go doblizhiv na dva santimetra. inache nosev dva spreja za da pishuvam paroli i sonca na asfaltot. napraviv i kartonski shablon so kojshto trebashe da crtam idealno sonce so 16 kraci. makedonija!!! mi padna krivo deka djabe gi nosam koga ne mozham da napisham nishto. stignavme do predjelato. toa e isto taka skijachki centar no se sostoi od povekje planinski sela. nishto od snegot. djabe ne ispalshija dole. vozevme i turkavme. samo chitash po tablite nekoi iminja na sela. da se pravi neshto, da se ostane svesen. no mene toa ne mi odeshe bash najdobro. zbor nemavme kazhano vekje dolgo vreme. osetiv deka vekje se gubam i deka istovremeno turkam i spijam. kako mal imav chitano deka od iscrpenost nekoi delovi i centri vo mozokot mozhat da se iskluchat za da se zashtedi energija. mozhebi tokmu toa mi se sluchuvashe. mu rekov na jovo da mi dade 15 minuti da pospijam. pamtam deka sednavme na edni skali shto vodea vo edna kukja. tuka se skrivme od veterot, sednav i zaspav vo istiot mig. posle na kartata vidovme deka del od ugornicata potegot okolu predjelato bil i 20 procenti. shto e mnogu, mnogu e. jovo me razbudi i mi dade da jadam neshto. morav da krenam shekjer. kartata pokazhuvashe deka ne sme daleku od sestriere. konechno go vidovme i znakot. beshe okolu 5 chasot nautro. znaete li kako e da se bide vo toa vreme na alpite na otvoreno? ekstremno ladno, vetrovito, opasno, otkacheno. ej, ama vlogot e golem. vekje stanav celosno beskorisen. sednavme da jademe vo edno zimsko zasolnishte. onie shto se koristat ako zabegate nekade i ve zavee sneg. a kade li se marko i goce? se nadevam deka se zaedno i deka ne im e ladno kako nas. se skrivme od veterot da jademe. nosev rakavici so kratki prsti. nemav sila ni da gi oblecham dolgite rakavici. delot od prstite shto ne mi beshe pokrien mi beshe pomodren od ladnoto i ne gi chuvstvuvav. jadevme neshto kolku da se reche i jovo otide da bara mesto za spienje, a jas trebashe da se sozemam i da go soberam jadenjeto. nabrzo go najdov vo blizina na zasolnishteto. celosno bev iscrpen. vekje se razdeni. sfakjame kade sme ja pominale nokjta turkajkji po patot. izgrejsonceto ni ja otkri celata ubavina na alpite. toa beshe nashata nagrada za celovechernoto patenje. legnavme pod nekoi borovi. ne pushtivme shator zoshto bevme umorni. oblekovme se shto imame i vlegovme vo vrekja. abe eden studen veter shto duvashe. taman kje zaspijam, kje se stoplam od sonceto shto proagjashe niz grankite na borovite i veterot kje me razbudi. mi pominuvashe niz vrekja, niz shushkavec i dres. kako niz dushava da mi duvashe. beshe mnogu ladno. i tuku kje se razbudam i kje vidam kade sme. abe edna gletka. vrvovi nad 4000 metri, snegovi, glecheri, chisto nebo. milina. kje si se nasmeam i kje se svrtam da se dospijam. a jovo spie li spie. svrti na naredna stranica: den 3
Објава← Назад кон архивата